Նախագահների հանդիպմանը երևաց՝ տարաձայնությունը շատ խորն է, բայց որոշվեց դուռը բաց թողնել. Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ Հայաստանը կես տարում 20 մլն դոլարի ոսկի է արտահանել դեպի Թուրքիա «Ինքը գնացել էր փրկելու». լանջառցի Շավարշի մարմինը Բաքվից ուղարկեցին. Տեսանյութ
28
Արցախի մասով բոլոր մտահոգություններս իրականանում են․ Ռոբերտ Քոչարյանի մամուլի ասուլիսը՝ ուղիղ Խերսոնը, Զապորոժյեն, Դոնեցկի և Լուգանսկի ինքնահռչակ հանրապետությունները կողմ են քվեարկել ՌԴ կազմ մտնելուն Որը՞ պետք է լինի ՀՀ երեք նախագահների գլխավոր առաքելությունն այս փուլում Մոսկվան պատրաստվում է Ուկրաինայում միջուկային զենք՞ կիրառել Հինգ նախագահները և Վեհափառը պարտավոր են հիշել 100 տարի առաջվա մեր պատմության դասերը «ՀՀ նախկին նախագահը կապիտուլյացիայի մեջ վատ բան չի տեսնում». Տեր-Պետրոսյանը «սեփականաշնորհել» է ադրբեջանական լրատվամիջոցների առաջին էջերը Ուղիղ երկու տարի առաջ` ժամը 7։10-ին Ադրբեջանը լայնամասշտաբ ագրեսիա սկսեց Արցախի դեմ. սկսվեց 44-օրյա պատերազմը Իշխանության մեջ էլ կան մարդիկ, որոնք գտնում են, որ Փաշինյանը պետք է հեռանա. Անդրանիկ Թևանյան. Տեսանյութ Ադրբեջանական զորքերը պետք է դուրս գան Հայաստանի ինքնիշխան տարածքից․ Փաշինյանն ասել է Մակրոնի հետ հանդիպումից հետո Խաղաղության համար ՀՀ-ն ու Ադրբեջանը պետք է ստորագրեն Ադրբեջանի առաջարկած խաղաղության պայմանագիրը. Չավուշօղլու Պատերազմ Արցախում
Դա Լևոն Տեր-Պետրոսյանի մոտեցումն է, և նման մոտեցում նա ունեցել է նաև 1992թ. չեմ կիսում. Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ Նախագահների հանդիպմանը երևաց՝ տարաձայնությունը շատ խորն է, բայց որոշվեց դուռը բաց թողնել. Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ Այսօր իշխանության գալը ավելի շատ պատիժ է և առաքելություն. ՀՀ երկրորդ նախագահ Չի երևում, որ ԱՄՆ կամ Ֆրանսիան կարող են պատասխանատվություն վերցնել մեր անվտանգության համար. Քոչարյան. Տեսանյութ Իրանում առանձնապես ոչինչ չի կատարվում. երկրում ռեժիմի փոփոխություն չի լինի. Իրանի ԱԳ նախարարը՝ 2-րդ շաբաթը շարունակվող ցույցերի մասին Լևոն Տեր-Պետրոսյանը նման մոտեցումն ունեցել է դեռ 1992 թվականին․ Ռոբերտ Քոչարյան «Փաշինյանի ելույթը ՄԱԿ-ում հոգեհանգստի ելույթ էր. պանիխիդային հանգուցյալին առողջություն չեն մաղթում»․ Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ Կապիտուլյացիայի համար կոնսոլիդացիայի կարիք չկա. դա պետք է հաղթանակի հասնելու համար. Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ Վթարի է ենթարկվել Թալին համայնքի ղեկավար Տավրոս Սափեյանը Ադրբեջանին ամերիկյան ռազմական օժանդակությունից զրկող և պատժամիջոցներ նախատեսող բանաձև է ներկայացվել ԱՄՆ Սենատում Մեր ժողովրդի 95%-ը չի տեսնում Արցախն Ադրբեջանի կազմում, բայց դեռ չի պայքարում դրա դեմ. Ռոբերտ Քոչարյան. Տեսանյութ SOS. Արայիկ Հարությունյանի և ադրբեջանցիների նոր դավադիր պլանը․ ինչ դեր ունի Ռուբեն Վարդանյանը․ Բորիս Մուրազի Արցախի մասով բոլոր մտահոգություններս իրականանում են․ Ռոբերտ Քոչարյանի մամուլի ասուլիսը՝ ուղիղ Արվեստագիտական կայֆեր էին, «ապստամբական» ռոմանտիկա... Հեղափոխություն էին եփում «Պատերազմից երկու տարի հետո հայտնի չէ, թե ով էր ղեկավարում պատերազմը». Ոսկան Սարգսյան Սյունիքը Հայաստանի ողնաշարն է, որն այսօր կրկին ձեռք է բերել աշխարհաքաղաքական նշանակություն ԶՈւ-ն քաղաքական ղեկավարությունից պետք է պահանջի բանակին անհրաժեշտ միջոցների մատակարարում․ Տոնոյան Խերսոնը, Զապորոժյեն, Դոնեցկի և Լուգանսկի ինքնահռչակ հանրապետությունները կողմ են քվեարկել ՌԴ կազմ մտնելուն Կապիտուլյացիայով հրճվողները, որ Գերմանիան ու Ճապոնիան որպես օրինակ են բերում, չգիտեն կամ չեն ուզում հիշատակել, որ... Սպիտակ Տանը Արմեն Գրիգորյանն ու Հիքմեթ Հաջիևը քննարկել են ԼՂ հիմնախնդրի կարգավորման հարցը Հայաստանը կես տարում 20 մլն դոլարի ոսկի է արտահանել դեպի Թուրքիա «Ինքը գնացել էր փրկելու». լանջառցի Շավարշի մարմինը Բաքվից ուղարկեցին. Տեսանյութ Մարդիկ չեն կարող գնալ սահման. ՊՆ-ն հակադարձում է Փաշինյանին Զոհաբերել Հայաստանը մինչև վերջին հայը Թուրքը մի բան կարող է շաղ տալ մեր գլխին՝ արկեր ու ռումբեր Պատերազմից երկու տարի անց ամեն բան ավելի տեսանելի է դառնում Բաքվի բռնապետսկան վարչախմբի հետ ինչ-որ թուղթ ստորագրելով «փրկվելը» կեղծ և վտանգավոր օրակարգ է Հերթը ԿԸՀ-ինն է. այդ կառույցը նոր նախագահ կունենա․ ով է հավանական թեկնածուն Մարտերը պետք է դադարեցվեն, իսկ ադրբեջանական ուժերը պետք է վերադառնան իրենց դիրքերը․ Ֆրանսիայի ՊՆ Արթուր Դավթյանի որոշ հավատարիմ կադրեր ապշեցրել են իրենց պահվածքով

Ինչո՞ւ է «դաշնակցային» Ղազախստանը փորձում ազատվել Ռուսաստանի ազդեցությունից

Հետխորհրդային երկրների ժողովուրդների մոտ այն տեսակետն էր ձևավորված, թե իբրեւ Ռուսաստանի ամենահավատարիմ գործընկերներից է համարվում Ղազախստանը: Նույնիսկ Բելառուսի հետ՝ «պուտինյան» Ռուսաստանում պարբերաբար առաջանում էին բավականին կոշտ, տնտեսական բնույթի կոնֆլիկտներ: Մինչդեռ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի և Ղազախստանի նախկին նախագահ Նուրսուլթան Նազարբաևի միջև երբեք նման հակասություններ չէին նկատվել:

Այս տարվա հուվարի սկզբի դեպքերը, երբ փողոցային բողոքի ցույցերի արդյունքում ներկայիս Ղազախստանի նախագահ Կասիմ-Ժոմարտ Տոկաևի իշխանությունը մազից էր կախված, շատ փորձագետների կարծիքով հենց Մոսկվայի ակտիվ գործողությունների արդյունքում վիճակը հաղթահարվեց և Տոկաևը կարողացավ պահպանել սեփական իշխանությունը:

Դրանից հետո գրեթե բոլոր տեսակի փորձագետներն ու վերլուծաբաններն այն եզրահանգման եկան, թե իբրեւ այդ դեպքերից հետո Տոկաևը հայտնվեց Պուտինի «գրպանում»: Մենք կանխատեսում էինք ճիշտ հակառակ զարգացման սցենարը, այն է` Տոկաևի գլխավորությամբ Ղազախստանն աստիճանաբար հեռանալու է Մոսկվայի ազդեցությունից և դա կապված չի լինելու միայն Տոկաևի որոշումից և ցանկությունից:

Այսօր այդ զարգացման սցենարը իրականություն է դառնում:

Երկու երկրների բարձրաստիճան պաշտոնյաների հրապարակային հայտարարությունները երկրների միջև բարեկամական և դաշնակցային հարաբերությունների պահպանման և զարգացման մասին հիմնականում նպատակ ունեն մեղմելու Ղազախստանի նախագահ Կասիմ-Ժոմարտ Տոկաևի վերջին հայտարարությունների և Ղազախստանի պրակտիկ գործողությունների բացասական ազդեցությունը։ Հանրապետության ղեկավար Տոկաևի մամուլի քարտուղար Ռուսլան Ժելդիբայը հայտարարել է, որ Նուրսուլթանը մտադիր չէ գործել ի վնաս Մոսկվայի շահերի, ինչպես նաև երկու երկրների միջև ռազմավարական գործընկերության և դաշնակցային հարաբերությունների։

Ռուսաստանի նախագահի մամուլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը հայտարարել է, որ նավթի արտահանման ուղիները դիվերսիֆիկացնելու Ղազախստանի որոշումը հազիվ թե քաղաքական բնույթ ունենա, և կոչ է արել ակտիվացնել երկկողմ շփումները։

Նման հայտարարությունների բուն անհրաժեշտությունը հուշում է, որ խնդիրները դեռ կան և ոչ այնքան տնտեսական, որքան քաղաքական բնույթ ունեն։ Իրադարձությունները ծավալվում են հունիսի կեսերից SPIEF-22-ում Քասիմ Տոկաևի հնչեղ հայտարարությունների ֆոնին, որոնցում նա հերքում էր Դոնեցկի և Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետությունների ճանաչումը՝ դրանք անվանելով «քվազիպետական կազմավորումներ»: Դժվար է այս հայտարարությունը մեկնաբանել այլ կերպ, քան որպես Ուկրաինայում ռուսական քաղաքականության բացահայտ դատապարտում:

Բացի այդ Նուրսուլթանից պարբերաբար հայտարարություններ են հնչում այն մասին, որ Ղազախստանը չի դառնա հակառուսական պատժամիջոցները «շրջանցելու» ալիք և ամբողջությամբ հավատարիմ կմնա դրանց, այդ թվում արգելք դրված ապրանքների արտահանման և ներմուծման վրա: Ղազախստանի նման պահվածքի դիմաց՝ Ռուսաստանի արձագանքը չուշացավ:

Հուլիսի 5-ին ռուսական դատարանի որոշմամբ Կասպյան խողովակաշարի կոնսորցիումը (CPC), որի միջոցով Ղազախստանից արտահանվող նավթի մոտ 80%-ը մատակարարվում է Նովոռոսիյսկ նավահանգիստ և հետագայում համաշխարհային շուկա, ներառյալ Ուկրաինա դադարեցրել է աշխատանքը։ Մեկ ամիս իբրեւ բնապահպանական խախտումների պատճառով այդ աշխատանքների դադարեցումը նշանակում է Ղազախստանի նավթարդյունաբերության համար ամսական 0,5 մլրդ դոլարի ուղղակի վնաս։

Եթե դատարանը որոշի երկարաձգել CPC-ի շահագործման արգելքը, Ղազախստանի կորուստները կավելանան մի քանի անգամ և նույնիսկ ավելին, քանի որ կծագի նավթի արդյունահանման ծախսատար և զգալի կրճատման հարցը:

Քանի որ Նուրսուլթանը CPC-ի կասեցման մեջ տեսնում էր քաղաքական դրդապատճառ, նրանք մտածում են արտահանման համար նավթի մատակարարման ուղիների դիվերսիֆիկացման մասին: Ղազախստանի նախագահ Կասիմ Տոկաևի ցանկությունը, Կասպից ծովով նավթի արտահանման կտրուկ աճի մասին նույնպես կարծես թե իրատեսական չէ։ Նավթամուղի կառուցումը ծովի տակով դեպի Ադրբեջան կպահանջի տարիներ, և դժվար թե այն համաձայնեցվի մերձկասպյան մյուս երկրների կողմից, օրինակ «բնապահպանական» խնդիրների նկատառումներով:

Ինչո՞ւ Տոկաևը գնաց նման քայլի, այսօր բոլորն են փորձում հասկանալ:

Մինչդեռ իրականությունը կայանում է նրանում, որ Տոկաևը չի կարող հաշվի չառնել հետնազարբաևյան ղազախական իրականությունը, որտեղ Մոսկվայի հանդեպ կան լուրջ դժգոհություններ:

Իսկ ինչո՞վ են այդ դժգոհությունները պայմանավորված դա առանձին վերլուծության հարց է, որը կապված է առաջին հերթին Մոսկվայի «կացնային» պահվածքի հետ հետխորհրդայի երկրների հանրային կարծիքի հանդեպ:

Ավելի մանրամասն այս խնդիրը կներկայացնենք հաջորդիվ:

Արտակ Հակոբյան

 

 

Հետևեք մեզ Telegram-ում
Հետևեք մեզ YouTube-ում
Websiite by Sargssyan
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/ZhamLratvakan