Ինչո՞ւ են սրանք հոխորտում Ռոբերտ Քոչարյանի հասցեին, կամ ինչով են տարբերվում իրարից մարդն ու անասունը

Այն,  որ ՀՀ 2-րդ նախագահի խոսքը չպետք է հանգիստ թողներ Արամ Զավենիչին, հասկանալի է: Այս մարդը իր ողջ կյանքի նպատակն է դարձրել Ռոբերտ Քոչարյանի դեմ հանդես գալը: Ավելին`  առանց Քոչարյանի նա իմաստազրկված է համարում իր գործնեությունը:

Հոգեբանորեն նրան հասկանալի է: Արամ Զավենիչը քաղաքականության հետ կապ պիտի չունենար: Նա պատահական է հայտնվել այս տիրույթում, հայտնի իրավիճակից հետո: Սակայն`  հանդես գալով  որպես Վազգեն Սարգսյանի քաղաքական ուղղու շարունակողը, նա փաստացի դավաճանեց իր եղբոր հիշատակը և հայտնվեց հակառուսական էժանագին տիրույթում, որտեղ գործում ու «աշխատում են» հայտնի այն շրջանակները, որոնց դեմ իր ողջ կյանում պայքարում էր Վազգեն Սարգսյանը:

Սակայն Զավենիչի ու նրա շրջապատի նման կերպարանափոխումը հասկանալի էր, քանզի չունենալով որևէ իսկական գաղափարական հենք նրա և իր թիմակիցների մոտ գործեց Ռոբերտ Քոչարյանին հակադրվելու ամեն գնով սկզբունքին: Ոչինչ որ այս ամենի արդյունքում արժեզրկվում է նաև Վազգենի հիշատակը, իսկ ինքը հաստատ դրան արժանի չէր:

Սակայն դա լրիվ այլ խնդիր է:

Ինչպես ասում էր հայտնի ռուս փիլիսոփա Գրիգորի Պոմերանցը. «...մտավոր թոփալը առանց կուռքի, կամ հակակուռքի չի կարող ապրել, ինչպես բնական արատ ունեցող թոփալ մարդը, չի կարող ապրել առանց հենապայտի...»:

Սակայն Զավենիչի թիմակիցներից մեկի ֆեյսբուքյան գրառումը, որտեղ նա մեջ էր բերել Հրանտ Մաթևոսյանի խոսքը.  «մարդու ու անասունի տարբերության մասին» ինձ հիշեցրեց նաև կալվինիստական ուսմունքում առկա նույն մարդու և անասունի տարբերության մասին:

Եթե Մաթևոսյանի մոտ մարդը տարբերվում է անասունից իր հիշողությամբ, ապա կալվինիզմի այսպես կոչված «հավատքի սիմվոլի» դոկտրինի մեջ գրված է հետևյալը.  «...մարդիկ արտաքուստ նման են իրար, սակայն իրականում  նրանց մի մասը իրական մարդիկ են, իսկ մյուս մասը` մարդանման անասուններ են...»: Շարունակելով իր միտքը, կալվինիստները հետևյալ կրոնական դոկտրինով են հանդես գալիս. «...մարդիկ արտաքուստ իրար նման են, սակայն իրականում  նրանց միայն մի մասն է իրական մարդ: Իսկ ինչպե՞ս պարզենք, թե ովքեր են մարդիկ, իսկ ովքեր  մարդանման անասուններ: Դրա համար  կա մեկ տարբերակ: Այն մարդիկ, ովքեր իրենց աշխարհիկ կյանքում հասնում են մեծ հաջողությունների և օգուտ են տալիս հանրությանը, ապա դրանք մարդիկ են: Իսկ այն մարդիկ, որոնք ոչ մի հաջողության էլ չեն հասնում, այլ միայն այլ մարդկանց հանդեպ նախանձով են լցված, բացատրելով իրենց բոլոր անհաջողությունները, ապա կնշանակի, որ դրանք ոչ թե մարդ են, այլ իրականում մարդանման անասուներ են: Եվ եթե այդպես է, ապա նրանք չպետք է հակադրվեն մարդկանց, այլ լավագույ դեպքում պիտի ուղղորդվեն մարդկանց կողմից: Քանզի անասունն իրավունք չպետք է ունենա գնահատականներ տա մարդկանց...»:

Շարունակելով այս միտքը, կալվինիստները հետևյալ պնդմանն են նաև պատասխանում. «...իսկ ինչպես մարդը կարող է իմանալ նախապես թե նա մարդ է, թե անասուն: Նրա ճակատի վրա գրված է դա և դրա համար էլ կոչվում է «Ճակատագիր»: Բայց նախապես մարդը չի կարող իմանալ դրա մասին  դրա համար էլ նա իր գործնության արդյունքում պիտի հասկանա, թե մարդ է, թե անասուն...»:

Հավելենք, որ կալվինիստական այս ուսմունքը մեծ դեր կատարեց անգլո-սաքսերի համար, որպեսզի նրանք կարողանան մեծ հաջողությունների հասնեն աշխարհում:

Վերադառնալով  Արամ Զավենիչին`  նշենք միայն հետևյալը, որ  ատելությանբ լցված մարդը երբեք չի կարող լինել լավ մարդ, էլ չասենք պիտանի հանրության համար:

Իսկ ինչ վերաբերվում է նրա  կենդանական աստիճանի ռուսաֆոբիային, ապա, երբ Երևանից 60 կմ հեռավորությամբ տեղակայված է 11 հազարանոց թուրքական զորախումբը, ապա այդ պահվածքը միայն անմեխսունակ գնահատելը  ճիշտ չի լինի: Ավելին, երբ քո երկրի և ժողովուրդի անվտանգությունը մազից է կախված, ապա նման պահվածքը անմեխսունակություն կլինի գնահատել, որպես պարզ քաղաքական միամտություն:

Սա է իրականությունը:

Դավիթ Մկրտչյան