«Որքանով կարող են արդյունավետ լինել նման շփումները, երբ ԼՂ բանակցային գործընթացում առաջընթաց ու հաջողություններ չկան». Սկակով

«Այս դեպքում հարկ է հասկանալ, թե որքանով կարող են արդյունավետ, շարունակական լինել նման շփումները, երբ բանակցային գործընթացում առաջընթաց ու հաջողություններ չկան, չեն էլ նշմարվում: Հարկ է հասկանալ, թե արդյոք նման շփումները կարո՞ղ են ազդել և նպաստել հաջողությունների բանակցային գործընթացում: Պետք է հաշվի առնել, որ միայն ժողովրդական դիվանագիտությամբ գլոբալ արդյունքների հնարավոր չէ հասնել, բայց ես դրական եմ համարում կողմերի պատրաստակամությունը՝ թեկուզ պայմանավորվելու նման հանդիպումների շուրջ, որքան էլ որ բարդ է բանակցային գործընթացում առաջընթաց արձանագրել: Հասկանալի է, որ բանակցային գործընթացը վերաբերում է կողմերի կարծր դիրքորոշումներին, որոնց փոփոխության նախադրյալներ ներկայումս չեմ տեսնում: Ժողովրդական դիվանագիտության հաջողությունը մասամբ պայմանավորված է նաև ավելի բարձր մակարդակում կողմերի տրամադրվածությամբ և դիրքորոշումներով, եթե համապատասխան մթնոլորտ և տրամադրվածություն չկա, այս նախաձեռնությունները չեն ծառայի այն նպատակին, ինչի համար կազմակերպվում են:

Բնականաբար, այս ամենի ազդեցության մասին կարելի է դատել նման մի քանի այցերի կազմակերպումից, դինամիկայի դիտարկումից հետո: Առաջին այցից հետո դժվար է երկարաժամկետ կանխատեսումներ անել՝ հաշվի առնելով, որ ժողովուրդների միջև շփումներ երկար տարիներ տեղի չեն ունեցել: Առաջին այցը նման պայմաններում ենթադրում է մտավախություններ, անհանգստություններ, որոնք կարող են վերանալ միայն ժամանակի ընթացքում մի քանի հաջողված հանդիպումներից հետո: Ընդհանուր առմամբ, կարծում եմ, որ նման նախաձեռնությունները լավ են, բայց դրանք կարող են ցանկացած պահի դադարեցվել կողմերից մեկի ցանկությամբ այն պատճառով, որ սա ոչինչ չի փոխում բանակցային սեղանի շուրջ»,-ասաց Սկակովը:

Անդրադառնալով օրերս ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Լեռյի այն դիտարկմանը, թե ներքին տեղահանված անձանց և փախստականների հարազատ հողեր վերադարձի իրավունքը հանդիսանում է Լեռնային Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման բանակցությունների անքակտելի բաղադրիչը՝ Սկակովն ասաց, որ որևէ նորություն չի ասվել: Բնականաբար, նրա խոսքով, նման հարցեր կամ քննարկվում են, կամ քննարկվել են, կքննարկվեն համապատասխան կարգավորման կոնտեքստում:

«Կարևոր է, որպեսզի ինչպես մի շարք այլ հարցերում, այնպես էլ այս հարցում Հայաստանի և Ադրբեջանի դիրքորոշումները համաձայնեցված լինեն, և կողմերը կամայական չմեկնաբանեն: Այս ուղղությամբ, կարծում եմ՝ անելիք կլինի, երբ կողմերը կբանակցեն իսկապես»,-ասաց Սկակովը:

Փորձագետը, դիտարկելով բանակցային գործընթացը, ինչպես նաև վերջին շրջանում հնչած հայտարարությունները, ցավով նշեց, որ, չնայած հումանիտար բնույթի պայմանավորվածություններին՝ դրական դինամիկա չի նկատում: «Բանակցային գործընթացն այնքան էլ արդյունավետ չէ, կողմերը չեն ցանկանում զիջումներ, որը, ինչպես նախկինում, այնպես էլ ներկայումս վտանգներ է պարունակում»,-ասաց Սկակովը:

Նա նաև չի տեսնում հնարավորություն՝ բանակցային գործընթացին Ստեփանակերտի միանալու թեմայի առնչությամբ: