Ինչու պիտի մեր քաղաքացիները ձեռնպահ մնան Բուլղարիա, Ռումինիա և Մոլդովա այցելություններից

Վերջերս «Հետք»-ը ներկայացրել էր մի պատմություն, որտեղ քաղաքացիներն ահազանգում էին, որ Բուլղարիայի սահմանապահները կոպիտ և խտրական վերաբերմունք են ունեցել  Երևանից ժամանող հայերի նկատմամբ։

Սահմանապահները հայ զբոսաշրջիկներին   ստիպում էին ժամերով սպասել օդանավակայանում, կոպիտ էին վերաբերվում, ծաղրում էին նրանց, որոշներին ընդհանրապես արգելում էին մուտք գործել երկիր։

Այդ զբոսաշրջիկներից մեկը՝ Արամ Մնացականյանը մանրամասներ է պատմել, թե ինչպես են իր հետ վարվել, նույնիսկ այն դեպքում, երբ նա ունեցել է «շենգենյան վիզա», որը ստացել է Երևանում Բուլղարիայի դեսպանատնից: Ավելին, ըստ քաղաքացու, նա վիզայից բացի ունեցել է  Բուլղարիայում և՛ վճարված հյուրանոցի, և՛ վարձով տան ամրագրումները, բժշկական ապահովագրությունը, վերադարձի տոմսը։

Արամի խոսքերով՝ նույնիսկ փաստաթղթերի նման փաթեթի պարագայում, նրան և իր ընկերոջը, ով ունեցել է նույն փաստաթղթերը, ոչ միայն թույլ չեն տվել  մուտք գործել երկիր, այլև անտանելի պայմաններում չորս օր պահելուց հետո, հետ են ուղարկել Երևան:

Պետք է նշել, որ Արամը միակ քաղաքացին չէ, ում հետ նման ձևով են վարվել Բուլղարիայի սահմանապահները:

Ցավոք, այդպիսի վիճակ է նաև Ռումինիայում և Մոլդովայում: Ընդ որում  այդպիսի վերաբերմունք է հաստատված  ոչ միայն Հայաստանի, այլև բոլոր հետխորհրդային երկրների քաղաքացիների հանդեպ:

Իհարկե այդ երկրները կուզեին, որ իրենց երկիր  շատ զբոսաշրջիկներ գան, քանի որ դրանից այդ երկրները միմիայն շահում են:

Սակայն այստեղ կան մի շարք խնդիրներ, որոնք ավելի կարևոր են դարձնում այդ երկրների համար նման ձևով վերաբերվելը օտար քաղաքացիների նկատմամբ, որից իրենց տնտեսությունն է տուժում:

Բանն  այն է, որ այս երեք երկրները դժբախտություն են ունեցել հարևան լինել Ուկրաինային: Այն Ուկրաինային, որը հակամարտության մեջ է Ռուսաստանի հետ, և որին ամեն կերպ աջակցում են արևմտյան երկրները՝ ԱՄՆ-ի գլխավորությամբ:

Իսկ որպես Ուկրաինայի հարևան, այդ երկրները ընկալվում են ԱՄՆ-ի կողմից որպես «գաղտնի օգնությունների մատակարարման  տարանցիկ երկրներ»:

Իհարկե, Ուկրաինային աջակցությունը գաղտնի բնույթ չունի: Ավելին, պաշտոնապես Ուկրաինան հիմնականում այդ օգնությունը ստանում է Լեհաստանի միջոցով:

Սակայն որպեսզի օգնությունների ողջ ծավալը գաղտնի մնա, ԱՄՆ-ն, բացի պաշտնական օգնության խողովակներից, ձևավորել է նաև «գաղտնի և ոչ պաշտոնական» խողովակներ, որոնք էլ անցնում են հենց վերը նշված այդ երկրների միջոցով:

Այդ երկրների հանրությունները կարող են և չիմանալ դրա մասին, դա կարևոր էլ չէ,  և որպեսզի այդ գաղտնի խողովակները առավել անվտանգ լինեն, այդ երկրների պատկան մարմիններին շրջաբերական է իջեցված, հնարավորինս զերծ պահել իրենց երկրների սայմանները օտար քաղաքացիներից, որոնք պոտենցիալ ձևով կարող են գաղտնի ծառայել Մոսկվային:

Եվ այդ շարքում հայտնվել են Հայաստանի, Ադրբեջանի, Վրաստանի, Կենտրոնական Ասիայի երկրների քաղաքացիները: Բոլոր նրանք, ովքեր, ըստ ամերիկացիների, կարող են պոտենցիալ «ավելորդ տեղեկատվություն» ստանալ  տվյալ երկրից:

Իհարկե, այդ երկրների տնտեսության համար, նման մոտեցումը մահացու է, քանզի այդ երկրները չեն կարողանա զբոսաշրջիկներից գումար աշխատել:

Սակայն ԱՄՆ-ի պատկան մարմինների համար, դա «մանրուք է», քանզի այդ երկրները չպիտի ունենան սեփական ազգային շահեր և հայեցակարգեր: Այդ երկրները պիտի ունենան մեկ տեր և դա պիտի լինի ԱՄՆ-ն:

Այդ իսկ պատճառով, այդ երկրների տնտեսությունները կզրկվեն հավելյալ շահույթից, որոնք կարող էին աշխատել՝ զբոսաշրջիկներ ընդունելով:

Այդպես է լինում, երբ երկիրն իր սուվերենությունը հանձնում է մեկ այլ երկրի:

Ինչ  վերաբերվում է մեր քաղաքացիներին, ապա խոհրուրդ կտանք իրենց  հանգիստն անցկացնել  Ուկրաինայից հեռու երկրներում, որպեսզի այս ոչ այնքան բարդ քաղաքական որոշումների զոհը չդառնան:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան
Zham.am