Ռուս-ուկրաինական պատերազմի պատճառով ԱՄՆ-ն որոշում է կտրուկ փոփոխել իր վերաբերմունքը Թուրքիայի նկատմամբ

Օրերս հայտնի դարձավ, որ ԱՄՆ-ի  Պետդեպը նամակով խնդրում է Կոնգրեսին թույլ տալ Թուրքիային վաճառել Ֆ-16 կործանիչներ, թուլացնելով միաժամանակ Թուրքիայի հանդեպ նախկինում ընդունված  պատժամիջոցների ծավալները: Գրեթե նույն ժամանակ, Լոնդոնը հայտարարեց, որ ամբողջովին վերացնում է Թուրքիայի հանդեպ բոլոր պատժամիջոցները:

Հիշեցնենք, որ ռուսական Ս-400 գործարքի պատճառով Վաշինգտոնը հրաժարվեց մոդեռնիզացնել Թուրքիայի ռազմական ավիապարկը Ֆ-35 կործանիչներով: Դեռ ավելին, Թուրքիայի կողմից տված կանխավճարի դիմաց Վաշինգտոնը նույնիսկ Ֆ-16 ինքնաթիռներ էր հրաժարվում տրամադրել:

Սակայն ռուս-ուկրաինական պատերազմը ամբողջովին փոխեց Վաշինգտոնի գերակայությունները: Բացի այդ, փորձագետների դիտարկմամբ, Չինաստանի պահվածքի պատճառով, ռուս-ուկրաինական հակամարտության հարցում ամերիկացիները ուզում են փոխել ՆԱՏՕ-ի ողջ ռազմավարական նպատակները նաև Կենտրոնական Ասիայի տարածքում: Այստեղ Չինաստանի հանդեպ մեղադրանքների շարքում կենտրոնական դեր պիտի կատարի, այսպես կոչված «ույգուրական հարցը»: Հաշվի առնելով այս հանգամանքը, ըստ փորձագետների, Վաշինգտոնը որոշում է կայացրել շեշտակիորեն փոփոխել իր վերաբերմունքը Անկարայի հանդեպ: Այս համատեքստում, ըստ փորձագետների, կարևոր դեր պիտի կատարի հայ-թուրքական «հաշտեցման» քաղաքականությունը, որը կարող է նպաստել Մոսկվայի ազդեցության դուրս մղմանը տարածաշրջանից:

Ըստ ամերիկյան փորձագետների, եթե Անդրկովկասյան տարածքում լուծվեն հայ-ադրբեջանական և հայ-թուրքական վեճերը, ապա ողջ Անդրկովկասյան տարածքը կարող է դուրս բերվել Մոսկվայի ազդեցությունից, ինչը հիմք կդառնա՝ լուրջ ուշադրություն դարձնել արդեն Կենտրոնական Ասիայի երկրների վրա:

Ըստ ամերիկացիների, վերը նշած քաղաքականության գլխավոր օպերատորի դերը կարող է ստանձնել Թուրքիան՝ Արևմուտքի օժանդակությամբ:

Քանզի Թուրքիան  հետագայում կարող է դառնալ Արևմուտքի գլխավոր գործընկերը Կենտրոնական Ասիայում, զսպելով  Մոսկվայի և Պեկինի աշխարհաքաղաքական ամբիցիաները:

Դրա համար ամերիկացիները հորդորում են թուրքերին՝ «մաքսիմալ զիջումների գնալ հայերի, հույների և քրդերի հետ,  մեծ քաղաքական դիվիդենտներ ստանալու համար Կենտրոնական Ասիայի ուղությամբ»:

Իր հերթին, ըստ ամերիկյան փորձագետների, Վաշինգտոնը ամեն ինչ պետք է անի, որ նույն հայերը, հույները և քրդերը նույնպես իրենց հերթին զսպեն իրենց ամբիցիաները, թուրքերի հետ հակամարտության հարցում:

Դրա համար Վաշինգտոնը նույնիսկ խափանեց Իսրայելից մինչև Հունաստան նոր գազամուղի կառուցման խնդիրը, քանզի դա, ըստ Վաշինգտոնի, «հաշվի չեր առնում Թուրքիայի շահերը»:

Հենց դրա պատճառով է, որ Վաշինգտոնը ստիպում է Իսրայելին և Թուրքիային կրկին մերձենալ իրար հետ:

Ըստ ամերիկյան փորձագետների, ռուս-ուկրաինական պատերազմը աշխարհը բաժանեց երկու մասի, և Վաշինգտոնը պետք է բոլորի առջև դնի երկընտրանքի խնդիրը, որպեսզի դրանից հետո հասկանա, թե որ երկրի հանդեպ ինչ քաղաքականություն է վարելու:

Արտակ Հակոբյան