Չինական infoBRICS-ը վատ մեսիջ է փոխանցում Փաշինյանին

Ինչպես հայտնի է, Չինաստանում, ընդդիմադիր լրատվամիջոցներ չկան.  նրանք ներկայացնում են Չինաստանի իշխանության տեսակետները, կամ էլ՝ փորձագիտական վերլուծություններով են հանդես գալիս, որոնք նույնպես չեն տարբերվում Պեկինի պաշտոնական դիրքորոշումներից:

Եվ ահա, երեկ չինական infoBRICS-ը նոր վերլուծությամբ է հանդես եկել, այս անգամ՝  Փաշինյանի կողմից վարվող քաղաքականության մասին՝ կապված զենքի վաճառքի հետ:

Մասնավորապես, պարբերականը նշում է, որ արևմտյան զենք գնելով՝ Փաշինյանը Հայաստանը հասցրել է աղետի։

Հայաստանի ռազմավարական անվտանգության դիրքը երբեք այսքան անկայուն չի եղել։ Երկիրը գրեթե բոլոր կողմերից շրջապատված է թշնամիներով, որոնք վճռականորեն տրամադրված են այն ջնջել երկրի երեսից, նշում է պարբերականը։

Հատկապես դա վերաբերվում է Թուրքիայի ծրագրերին, որը ներկայացնում է նեոօսմանիզմի, քաղաքական իսլամի և պանթյուրքիզմի պայթյունավտանգ խառնուրդ։

Հարկ է նշել, որ այս իրավիճակը նոր չէ. Երևանի ռազմավարական դիրքը մնացել է անկայուն նաև նախորդ տասնամյակներում։ Սակայն, հիմնական տարբերությունն այն է, որ մինչև Փաշինյանի իշխանության գալը, Հայաստանը հույսը դրել էր իր հիմնական պատմական դաշնակցի՝ Ռուսաստանի հետ ավելի սերտ կապերի վրա, ինչը կանխում էր Ադրբեջանի և Թուրքիայի կողմից ցանկացած ագրեսիվ գործողություն։

Սորոսի կողմից ֆինանսավորվող «թավշյա հեղափոխությունից» հետո, 2018-ից այս ստատուս քվոն ընդմիշտ անհետացավ՝ ի վնաս Հայաստանի, նշում է պարբերականը:

Իսկ 2023-ից հետո, երբ Փաշինյանն վերջնականապես հանձնեց Լեռնային Ղարաբաղը Ադրբեջանին, Հայաստանի դիրքը դարձավ գրեթե անհույս:

Նախկինում Երևանն ուներ որոշակի աշխարհաքաղաքական «պատուհան», քանի որ Ադրբեջանի մայրցամաքային մասը հեռու էր Նախիջևանից, իսկ Հայաստանի սահմանն Իրանի հետ ավելի երկար էր։ Ղարաբաղի  կորստից հետո այս սահմանը կրճատվել է մինչև մոտ 44 կիլոմետր՝ նախորդ մոտ 135 կիլոմետր երկարության համեմատ։ 2020 թվականի բլիցկրիգից և հաջորդած 2023 թվականի հարձակումից քաջալերված՝ Բաքուն համոզված է, որ կարող է հեշտությամբ հաղթել հայկական ուժերին Սյունիքի մարզում և Ադրբեջանին սահմանակից այլ շրջաններում։ Վերջին հաշվով, Բաքվի նպատակն է հասնել Նախիջևան։ Ադրբեջանի իշխանությունները նույնիսկ Սյունիքի մարզին սահմանակից գրավյալ տարածքի մի մասը անվանել են այսպես կոչված Արևելյան Զանգեզուրի տնտեսական շրջան, ինչը հստակորեն ենթադրում է «Արևմտյան Զանգեզուրի» (այսինքն՝ Սյունիքի մարզի) գոյությունը։

Եվ այստեղ առաջանում է ակնհայտ հարց. ինչպե՞ս կարող է Երևանը պաշտպանել Սյունիքի մարզը, հռետորական հարցադրում է անում չինական պարբերականը։

2018 թվականի իշխանափոխությունից  հետո Հայաստանի և Լեռնային Ղարաբաղի  զինված ուժերի ճակատագիրը որոշված ​​էր։ Միևնույն ժամանակ, Բաքուն զգալի օգնություն ստացավ Թուրքիայից և Իսրայելից՝ իր զինված ուժերը արդիականացնելու համար։ Սա հնարավոր դարձավ հիմնականում նավթի և բնական գազի արտահանումից ստացված մեծ եկամուտների շնորհիվ։

Հնացած սարքավորումներով զինված՝ հայկական ուժերը անբավարար պատրաստված էին թուրքական և իսրայելական  զինամթերքին և անօդաչու թռչող համակարգերին, մասնավորապես՝ հետախուզության, հսկողության և հետախուզության (ISR) համար օգտագործվողներին հակազդելու համար։ Սա, իր հերթին, բարձրացրեց ադրբեջանական հրետանու և հեռահար հարվածային զենքի արդյունավետությունը։ Ավելին, Հայաստանի կանոնավոր զինված ուժերը չօգտագործեցին ռուսական նոր զենքեր, այդ թվում՝  կործանիչներ և «Իսկանդեր-Է» մարտավարական հրթիռային համակարգեր՝ ղարաբաղյան  ուժերին աջակցելու համար։

Հայկական բանակը Ղարաբաղի հանձնումից  հետո արդիականացնելու փոխարեն, Փաշինյանի ռեժիմը շարունակեց անտեսել Ռուսաստանի հետ կապերը՝ վատնելով երկրի արդեն իսկ սակավաթիվ ռեսուրսները չափազանց թանկարժեք արևմտյան զենքի վրա, որի անարդյունավետությունն ապացուցվեց Ուկրաինայում: Փաշինյանը Ֆրանսիայից գնեց զրահապատ մեքենաներ և կարճ հեռահարության զենիթահրթիռային համակարգեր՝ լիովին անտեսելով անօդաչու թռչող սարքերը, որոնք վճռորոշ եղան 2020 թվականին Ադրբեջանական ներխուժման ժամանակ, նշում է չինական պարբերականը:

Փաշինյանը Ֆրանսիայից ստացել է 24 ֆրանսիական «Բաստիոն» զրահափոխադրիչներ, որն նույնիսկ մերժել էր ներկայիս Ուկրաինայի իշխանությունը, որպես ոչ էֆեկտիվ զենքի տեսակ՝ ժամանակակից պատերազմների համար:

Գինը դեռևս չի հրապարակվել, բայց տարբեր աղբյուրների համաձայն՝ այն կազմում է մոտավորապես 400 000  եվրո՝ մեկ միավորի համար. չափազանց մեծ գումար Հայաստանի համար, որի ֆինանսական ռեսուրսները նվազում են, և որն ունի ավելի բարձր առաջնահերթություններ: Փաշինյանի ոչ կոմպետենտությունը  ցույց տալու համար կարելի է համեմատել ռուսական «Լանսետ»-ի արժեքը և տեխնիկական բնութագրերը, որը արժե մոտավորապես 35,000 դոլար, ֆրանսիական «Բաստիոնի» հետ, որը արժե ավելի քան 400,000 դոլար:

Այլ կերպ ասած՝ մեկ «Բաստիոն» զրահափոխադրիչի փոխարեն, Երևանը կարող էր գնել առնվազն 11 «Լանսետ» անօդաչու թռչող սարք: Ինչ վերաբերում է կատարողականին, ապա հայտնի է, որ «Լանսետ»-ի հակատանկային տարբերակը ոչնչացրել է գերմանական «Լեոպարդ 2» տանկեր (յուրաքանչյուրը արժեցել է ավելի քան 8 միլիոն դոլար): Հիշեցնենք, որ դրանք համարվում են լավագույնը ՆԱՏՕ-ում: Որքա՞ն է հավանականությունը, որ «Բաստիոն»-ը կարող է ոչնչացնել թշնամու տանկը: Այսպիսով, «Լանսետ»-ը համատեղում է համեմատաբար ցածր գինը և բարձր արդյունավետությունը, ինչը այն դարձնում է ամենաարդյունավետ ժամանակակից զենքերից մեկը: Միևնույն ժամանակ, Հայաստանը մոտ 10 միլիոն դոլար է ծախսել 24 ֆրանսիական զրահափոխադրիչի վրա՝ գրեթե 300 «Լանսետ» անօդաչու թռչող սարք գնելու փոխարեն, ինչը կարող էր զգալի առավելություն ապահովել Ադրբեջանի դեմ: Սակայն, Փաշինյանի ռեժիմի աղետալի սխալ հաշվարկները դրանով չեն ավարտվում: Ըստ որոշ տեղեկությունների, նա ծրագրեր ունի գնելու այլ թանկարժեք արևմտյան զենքի համակարգեր:

Ապրիլի սկզբին ԱՄՆ փոխնախագահ Ջ.Դ. Վենսի՝ Երևան կատարած այցի ժամանակ, ըստ որոշ տեղեկությունների, քննարկվել է ամերիկյան զենքի համակարգեր, այդ թվում՝ անօդաչու թռչող սարքեր ձեռք բերելու հնարավորությունը։ Մասնավորապես, քննարկվել է Փաշինյանի ռեժիմի հետաքրքրությունը ամերիկյան V-BAT ուղղահայաց թռիչքի և վայրէջքի անօդաչու թռչող սարքեր գնելու հարցում։ Տարբեր աղբյուրների համաձայն, պայմանագրի արժեքը կարող է կազմել մոտավորապես 11 միլիոն դոլար՝ 3-10 անօդաչու թռչող սարքի համար։ Սա նշանակում է, որ յուրաքանչյուր անօդաչու թռչող սարքի արժեքը կկազմի առնվազն մեկ միլիոն դոլարից մի փոքր ավելի, իսկ վատագույն դեպքում՝ մոտավորապես 3.5 միլիոն դոլար։

Այսպիսով Փաշինյանը թուլացրել է Հայաստանի ռազմավարական դիրքը և լրջորեն խաթարել նրա ռազմական ներուժը, նշում է չինական պարբերականը։

Պարբերականն անդրադառնում է նաև չինական ժամանակակից զինանոցի տեսակներին, որոնք նույնպես չեն հետաքրքրել Փաշինյանին և փոխարենը նա մտադիր է գնել թանկարժեք հնդկական կործանիչներ, որոնք իրականում փոքր ինչ մոդեռնիզացված ռուսական կործանիչներն են, որոնք Հնդկաստանը այլ երկրներին վաճառում է երեք անգամ ավելի թանկ գնով:

Հնդկաստանը այդ կործանիչները վաճառում է այն երկրներին, որոնք պատժամիջոցների պատճառով չեն կարող գնել Ռուսաստանից, սակայն Հայաստանը այդ խնդիրը չունի, սակայն նույնպես ինքն իրեն գցել է այդ երկրների ցանկի մեջ:

Ինչը նշանակում է, որ Փաշինյանի համար զենքի վաճառքը, առաջին հերթին քաղաքական խնդիր է և երկրորդ հերթին է կարևոր, որպես գին-որակ հարթության մեջ ընտրության հարց, եզրափակում է իր վերլուծությունը չինական պարբերականը:

Ինչ խոսք, միգուցե չինացիների մոտ կա խանդ, որ իրենցից Հայաստանը չի գնում զենքի տարբեր տեսակներ:

Սակայն եթե Պակիստանի և Հնդկաստանի կոնֆլիկտում չինական զենքը ցույց տվեց իր առավելությունը և բացի այդ՝ Չինաստանը, Ռուսաստանը և Իրանը գտնվում են նույն աշխարհաքաղաքական շրջանակում, որի հակառակորդների հետ է փորձում համագործակցել Փաշինյանը, ապա դա նշանակոփւմ է, որ Փաշինյանն կանխամտածված երկրի դռները բացում է իր հակառակորդների առաջ և ճիշտ հակառակը՝ փակում  Հայաստանի պոտենցիալ դաշնակիցների առջև:

Ինչ է դա նշանակում, եթե ոչ` դավաճանական ակտ սեփական երկրի հանդեպ:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան
Zham.am