Ուժեղ և կայուն է այն երկիրը, որտեղ իշխանությունը ստեղծում է օրենքի գերակայության միջավայր․ Ստեփան Մարգարյան Պորոշենկո-Զելենսկի հեռուստաբանավեճը. Տեսանյութ «Պապ, բա Աշոտը ե՞րբ ա գալու». Փաշինյանի դուստրը «ներխուժեց» ուղիղ եթեր. Տեսանյութ Ես չեմ կարող հիմա ասել՝ Սերժ Սարգսյանը որեւէ հանցագործության մեջ կմեղադրվի, թե ոչ. Նիկոլ Փաշինյան Արմեն Գեւորգյանի պաշտպանները դիմել են մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանին ԱՊՀ միջխորհրդարանական վեհաժողովը համագործակցության շատ արդյունավետ հարթակ է. Արարատ Միրզոյան ՀՀՇ-ից միակ տարբերությունն այն է, որ սրանք ավելի անգրագետ են Իմ տված խոստումների մեծ մասը կատարել եմ 100 տոկոսով. Նիկոլ Փաշինյան Արդարադատության ոլորտում պետք է բացառվի էմոցիոնալ մոտեցումը, պետք է նայել փաստերին, ոչ թե մեր զգացմունքներին «Նիկոլը լավն է, բայց թիմը՝ վատը». հին և չաշխատող կարգախոս Նիկոլ Փաշինյանը պատասխանեց քաղաքացիների հարցերին.Տեսանյութ Եզակի ստորջրյա լուսանկարներ Հեղափոխական սիմվոլներից մեկն ահազանգում է քաղաքական հետապնդումների մասին Դավիթ Սանասարյանն ամենևին էլ Արևմտամետ չի, ասեմ ավելին` նա ընդրանրապես միայն փողամետ ա Լիլիթ Հովհաննիսյանը Նիդերլանդներից լուսանկար է հրապարակել
ԼՐԱՀՈՍ
Ստեփան Մարգարյան Ուժեղ և կայուն է այն երկիրը, որտեղ իշխանությունը ստեղծում է օրենքի գերակայության միջավայր․ Ստեփան Մարգարյան 454 Պորոշենկո-Զելենսկի հեռուստաբանավեճը. Տեսանյութ sfa «Պապ, բա Աշոտը ե՞րբ ա գալու». Փաշինյանի դուստրը «ներխուժեց» ուղիղ եթեր. Տեսանյութ Սերժ Սարգսյան Ես չեմ կարող հիմա ասել՝ Սերժ Սարգսյանը որեւէ հանցագործության մեջ կմեղադրվի, թե ոչ. Նիկոլ Փաշինյան Արմեն Գեւորգյան Արմեն Գեւորգյանի պաշտպանները դիմել են մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանին Արարատ Միրզոյան ԱՊՀ միջխորհրդարանական վեհաժողովը համագործակցության շատ արդյունավետ հարթակ է. Արարատ Միրզոյան Նարե Գրիգորյանի ՀՀՇ-ից միակ տարբերությունն այն է, որ սրանք ավելի անգրագետ են Նիկոլ Փաշինյան Իմ տված խոստումների մեծ մասը կատարել եմ 100 տոկոսով. Նիկոլ Փաշինյան 12 Արդարադատության ոլորտում պետք է բացառվի էմոցիոնալ մոտեցումը, պետք է նայել փաստերին, ոչ թե մեր զգացմունքներին cvn «Նիկոլը լավն է, բայց թիմը՝ վատը». հին և չաշխատող կարգախոս Նիկոլ Փաշինյան Նիկոլ Փաշինյանը պատասխանեց քաղաքացիների հարցերին.Տեսանյութ 12 Եզակի ստորջրյա լուսանկարներ Դավիթ Սանասարյան Հեղափոխական սիմվոլներից մեկն ահազանգում է քաղաքական հետապնդումների մասին 12 Դավիթ Սանասարյանն ամենևին էլ Արևմտամետ չի, ասեմ ավելին` նա ընդրանրապես միայն փողամետ ա Լիլիթ Հովհաննիսյան Լիլիթ Հովհաննիսյանը Նիդերլանդներից լուսանկար է հրապարակել հյկ ՔԿՀ հրավիրված ատամնաբույժի գոտու տակից հայտնաբերվել են բջջային հեռախոս, լիցքավորող սարք և ականջակալ Կրակոցներ Կրակոցներ՝ Երևանում. հրազենային վիրավորում է ստացել «Դռռիկ Ալիկը» ձյուն Հանրապետության որոշ ավտոճանապարհներին ձյուն է տեղում գհյկ Ողբերգական դեպք Արցախում. 18–ամյա տղան սպանել է 10-ամյա եղբորը աաա Բայց հիմա դուք դեռ պետք է ապացուցեք, որ ձեր գրպանը գնացող գումար չկա սպանել Տղան սպանել է հորը. ՔԿ հյկ Մանրամասներ՝ «Արարատ-2»-ի դարպասապահի սպանությունից դանկ Երեք անչափահասների դանակահարության դեպքը բացահայտվել է աաա Նիկոլ Փաշինյանը ցավակցական հեռագիր է հղել Անգելա Մերկելին Մադեյրա կղզում տեղի ունեցած ողբերգական պատահարի կապակցությամբ Սանասարյան Սանասարյանը դատի է տվել Բարձրաստիճան պաշտոնատար անձանց էթիկայի հանձնաժողովին Ամերիաբանկ Ամերիաբանկի նախաձեռնությամբ տեղի ունեցավ Դավիթ Յանի վարպետության դասը ՄՌԿ մասնագետների համար. Տեսանյութ ghj Ցանկություն կա 7-18 տարեկան երեխաների բուժօգնությունն ընդգրկել պետական պատվերի մեջ. Արսեն Թորոսյան Փաշինյան Փաշինյանը կասեցրել է Սանասարյանի պաշտոնավարումը, բայց պաշտոնանկ չի արել․ վարչապետի խոսնակ n Ես դեռ համբերում եմ. Գագիկ Ծառուկյան Նիկոլ Փաշինյան Այս օրենքը պետք է թիրախավորի կոռուպցիոներներին և փողերի լվացմամբ զբաղվողներին. վարչապետ. Տեսանյութ գհյ Վաղը Ազատության հրապարակում նշվելու է «Մարիխուանայի միջազգային օրը աաա Գնդակահարեք կամ կախեք՝ դատելը քիչ է. Նաիրա Զոհրաբյանը՝ «Իմ քայլական» պատգամավորի հայտարարության մասին ԱԳՆ Ադրբեջանի ԱԳՆ-ն կոչ է արել հայ գործընկերներին ավելի պրագմատիկ լինել աաա «Ես բացառում եմ, որ որևէ պաշտոնյայի գլխին կարող են գործ սարքել». Լենա Նազարյանը՝ Դավիթ Սանասարյանի մասին. Տեսանյութ Սիրուշո Հմայիչ Սիրուշոյի ոճային լուսանկարը ֆգհյ ԱԺ-ն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց բուռն քննարկում առաջացրած ցեմենտի վերաբերյալ նախագիծը հյ Նիկոլ Փաշինյանը պատրաստվում է զոհաբերե՞լ Սանասարյանին. Ինչու՞ աաա Հայկ Սարգսյանը Միքայել Մելքումյանին հորդորում է ժողովրդի կառավարության նախարարի վրա ձայն չբարձրացնել . Տեսանյութ ձյուն Որոշ մարզերում ձյուն կտեղա հյկ Մարդիկ տունը նստած նայում են՝ իրենց հացից կտրո՞ւմ ենք, թե՞ չէ. Արթուր Դալլաքյան. Տեսանյութ ձերբակալվել Հայ-թուրքական սահմանն ապօրինի հատած Թուրքիայի քաղաքացի է ձերբակալվել գհյկ Նիկոլ Փաշինյանն ու Վլադիմիր Պուտինը հնարավոր է հանդիպեն մայիսի 29-ին. Մատվիենկո Էլինար Վարդանյան Պետք է կտրուկ ուժեղացնել հանրային վերահսկողությունը աաա Նիկոլ Փաշինյանի որոշմամբ՝ Ամալյա Ենգոյանն ազատվել է պաշտոնից Գագիկ Ծառուկյան Էսօր ամենամեծ պատասխանատվությունը «Իմ քայլի» վրա ա. Գագիկ Ծառուկյան. Տեսանյութ գհյկ Ադրբեջանը ցնծում է, որ Ռոբերտ Քոչարյանը ձերբակալված է. Շարմազանով. Տեսանյութ Մարինա Խաչատրյան «Չեմ ասում՝ Ձեզ շրջապատեք աղվեսներով, բայց դե ոչխարները լրիվ խայտառակություն են»․ Մարինա Խաչատրյան հյկ Երկու դեպքում էլ Փաշինյանը ստել է. Շարմազանովը` Սանասարյանի մասին. Տեսանյութ քիմ Աննա Սեդոկովան մերկացրել է կուրծքը. լուսանկար աաա ԱԺ նիստում քննարկվում է «Պետական տուրքի մասին» ՀՀ օրենքի նախագիծը. Տեսանյութ գհյ Սերժ Սարգսյանը կխոսի ոչ մեկ անգամ. Շարմազանով. Տեսանյութ Ռոբերտ Քոչարյան Երկրիս վարչապետն ինձ զրպարտում է․ ԵԽ-ին, ԵՄ-ին կոչ եմ անում կանգնել կողքիս. Ռոբերտ Քոչարյանի հոդվածը EurActiv-ում «Իմ քայլը» «Իմ քայլը» դաշինքի 5 անդամներ տարվել են ոստիկանություն աաա Խի խորհրդարանում ցեմենտի մասնագետ կա՞. Գագիկ Ծառուկյանը եկել է ԱԺ՝ ելույթ ունենալու. Տեսանյութ աաա Վարչապետը չպետք է գնահատի՝ ինքը քաղբանտարկյալ եղե՞լ է, թե՞ ոչ․Ազարյան 12 Հեղափոխությունից հետո ունենք 10.000 դրամով ավելի մատչելի ցեմենտ․ Հայկ Սարգսյան. Տեսանյութ աաա Տուժողները լինելու են ցեմենտ արտադրող 1000 աշխատակիցները. Տեսանյութ ասֆաս ՀՀԿ խոսնակ Էդուարդ Շարմազանովի մամուլի ասուլիսը․ Տեսանյութ


18 Ապրիլ 2019 թ․ 10:55

Ինչ մասնագիտություններ են ստանում մեր բուհերում

Այս թեմայով

Եթե հիշողությունս չի դավաճանում, Խորհրդային Հայաստանում ընդամենը 11 բուհ կար: Իսկ հիմա բնակչության կրճատման պարագայում բուհերի քանակն ավելացել է ու դարձել 61: Ավելին՝ Հայաստանի խոշոր հարկատուների ցանկում մոտ երկու տասնյակ բարձրագույն ուսումնական հաստատություն կա: Ընդ որում՝ և՛ պետական, և՛ մասնավոր: Իսկ դա նշանակում է, որ բարձրագույն կրթության ոլորտը մեր տնտեսական կյանքում նկատելի տեղ ունի: Փաստը կարելի է բացատրել ուսման ու կրթության նկատմամբ ազգային վերաբերմունքով: Ավանդական հայկական ընտանիքը սովորաբար խնայում է ամեն ինչի վրա` ժառանգներին հնարավորինս որակյալ կրթության տալու համար: Այդ է պատճառը, որ կրթության ոլորտը` դպրոցից մինչև մագիստրատուրա, մշտապես հասարակական հետաքրքրության կենտրոնում է:

Հայաստանում տարեկան մոտ 20 հազար մարդ բարձրագույն կրթության դիպլոմ-վկայական է ստանում: Մինչդեռ այս ոլորտն էլ, տնտեսության մյուս ճյուղերի նման, թողնված է ինքն իր հույսին: Իհարկե, կարելի է արդարանալ, որ շուկայական տնտեսության պարագայում որոշիչը «առաջարկ-պահանջարկ» բանաձևն է:

Առաջարկում եմ դիտարկել՝ մեր երկրում ինչ համամասնությամբ և որ ոլորտների համար են մասնագետներ պատրաստվում: Մասնագետների ամենամեծ խումբը` մոտ 15.5 տոկոս, կազմում են «Սոցիալական և վարքաբանական գիտությունների (հոգեբանություն և այլն)» գծով շրջանավարտները: Մասնագիտական հաջորդ խոշոր խումբը կրթության ու մանկավարժության ոլորտն է՝ բուհական շրջանավարտների 13.5–տոկոսանոց մասնաբաժնով: Երրորդ մեծ խումբը կարելի էր միացնել առաջինին, բայց բանասիրական գիտությունների ոլորտում մասնագիտացածներն առանձին կազմում են 9.5 տոկոս:

Խորհրդային տարիների ամենամեծ մասնագիտական խումբը` ճարտարագետները, հիմա չորրորդն են` 8.2 տոկոս: Բժշկականի նկատմամբ մեր սերը անկախության տարիներին համարյա չի փոխվել` բժշկի որակավորում է ստանում 8 տոկոսը: Հաջորդ, համարյա հավասար դիրք ունեցող մասնագիտական երկու խմբերն են գործարարությունը (տնտեսագիտություն և կառավարում) և իրավունքը` 7.5 և 7.4 տոկոս համապատասխանաբար: Սա էլ այս մասնագիտությունների հանդեպ խորհրդային վերաբերմունք-ցուցանիշից շատ չի շեղվում: Փոխարենը՝ հիմա կտրուկ աճել է արվեստի ոլորտում բարձրագույն որակավորում ստացողների թիվը. նրանք մոտ 6 տոկոս են: Այ սա կարելի է համարել «առաջարկ-պահանջարկ» բանաձևի դրսևորում. հեռուստասերիալների առատությունը ռեժիսորական և թատերական այլ պահանջարկներ է ձևավորում: Բնագիտության ու մաթեմատիկայի ոլորտում մասնագիտացողները միասին 7 տոկոս են կազմում` հավանաբար նույն բանաձևի հանգույն:

Գյուղատնտեսական գիտությունների և անասնաբուժության գծով 1.9 տոկոսն է մասնագիտանում: «Բավարա՞ր է արդյոք այդ ցուցանիշը» հարցն ինքնին վերացական է: Լրագրողի մասնագիտություն ստացողների քանակն էլ շատ չի տարբերվում` 1.3 տոկոս: Բոլորն էլ հասկանում են, որ ճարտարագիտության ոլորտում մասնագիտացողները հիմնականում ավանդական ինժեներատեխնիկական հմտությունների կրողներ են դառնում: Բոլորն էլ հիշում են, որ Խորհրդային Հայաստանը սիրում էր հպարտանալ իր հաշվողական ու գերժամանակակից այլ տեխնիկաների ոլորտներով: Բոլորն են հիշում, որ ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաները վաղուց ի վեր գերակա ոլորտ են հայտարարված: Բայց ոչ ոք չի հիշում, թե մեր կրթության (և այլն) սուպերնախարարությունը ինչ քայլեր է անում այս ոլորտում: Մինչդեռ վաղուց կարող էր արձանագրել, որ «Տեղեկատվական և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների» գծով մասնագիտացողների 4.8–տոկոսանոց ցուցանիշն անբավարար է:

Հասկանալի է, որ բուհերի ռեկտորներ հանել-դնելն ավելի հաճելի զբաղմունք է: Բայց հարկավոր է, չէ՞, հետևել ու պարզել, որ տարեցտարի մեր բուհերի պրոֆեսորադասախոսական կազմը մի կողմից ծերանում է, մյուս կողմից՝ «աստիճանազրկվում»: Տարեցտարի պակասում են դասավանդող գիտությունների դոկտոր-թեկնածուները և պրոֆեսոր-դոցենտները: Եթե հավատանք պաշտոնական վիճակագրությանը, ապա բուհերում դասավանդող ակադեմիկոսներ համարյա չեն մնացել: Իսկ դա պարզ ու մարդկային պատմություն է` արտագաղթի պատմություն:

Մեր պետական ու մասնավոր բուհերից հեռանում են նրանք, ում դրսում ավելի հարմար պայմաններ են առաջարկում: Իսկ մեր բուհական համակարգն արտերկրից դասավանդող մասնագետներ համարյա երբեք չի հրավիրում: Հիմա նորաձև է` մեր իշխանություններն աջ ու ձախ Վրաստանի օրինակն են բերում (նույնիսկ այն դեպքերում, երբ ակնհայտ ձախողման մասին է խոսքը): Բայց ոչ ոք չի փորձում պարզել, թե վերջին տարիներին վրացական բուհերն ինչ կապեր ունեն արևմտյան կրթական կառույցների հետ և տարեկան քանի մասնագետ են հրավիրում դասավանդելու: Իսկ մենք մեր բուհերը ֆինանսատնտեսական կառույցի վերածած՝ թույլատրել ենք 34 տոկոսի չափով հեռակա ուսուցում կազմակերպել ու դիպլոմ-վկայական «բաժանել»:

Արա Գալոյան

Տնտեսական մեկնաբան

Աղբյուրը՝ politeconomy.org


Հետևե՛ք մեզ Telegram-ում


The site was prepared by the Eargir IT Company