Փաշինյանի տխրահռչակ հեռուստաուղերձը եւս մեկ անգամ ի ցույց դրեց նրա ավարտված քաղաքական ապագան Պարտությունից հետո Փաշինյանը փրփուրներից է կախվելու՝ փորձելով իր օգտին դրական բան ստանալ Խնդիրը Փաշինյանի հեռանալը չէ, խնդիրն այն հարցն է, թե ովքեր են գալու նրանից հետո և ինչ են անելու
28
Միքայել Համբարձումյան. Միայն արտահերթ ընտրություններով է հնարավոր ձևավորել նոր՝ լեգիտիմ իշխանություն Կրեմլ. Պուտինը ինտենսիվ երկխոսության մեջ է Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների հետ Ամեն ինչ տանում էր նրան, որ շնորհակալ եղեք, որ ձեր երեխաները ողջ են. ծնողները դուրս եկավ վարչապետի հետ հանդիպումից. Տեսանյութ Փաշինյանը հոգեկան խանգարումներ ունի, հիվանդ է, չգիտի՝ ինչ է բանակը, ինչ է պատերազմը. Մովսես Հակոբյան Ասել են՝ տներին ձեռք մի տվեք, մի հատ էլ մաքրեք, որ թուրքերը գան, պատրաստի նստեն. Աղավնոյի բնակիչ. Տեսանյութ Կամ Փաշինյանը հեռանում է, կամ Հայաստանը դադարում է գոյություն ունենալ. «Ելք կա» Նրանք ուզում են պատերազմը տեղափոխել Հայաստանից ներս. Փաշինյանի ուղերձը ժողովրդին. Տեսանյութ Ուշադրություն. Հայաստանի խորհրդարանում կատարվել է կոլեկտիվ հանցագործություն Բերձոր, Աղավնո և Սուս համայնքների բնակիչները կարող են մնալ և ապրել իրենց տներում, պայմանավորվածություններ են փոխվել. Բերձորի ղեկավար «Հլու-հնազանդ իրեն ծառայողը համարվում է նոր, իսկ չենթարկվողը՝ հին»․ Գեւորգ Պետրոսյան. Տեսանյութ Պատերազմ Արցխում
Հայաստանի դատարանները վերահաստատում են Նիկոլ Փաշինյանին ապօրինություններում չաջակցելու վճռականությունը. Ի. Սաղաթելյան Գագիկ Ծառուկյանին փորձում են զրկել մանդատից, իսկ իշխանական պատգամավորը բիզնես է հիմնում Կոչ եմ անում վաղը միանալ մտավորականների հավաքին, կանգնել մեր փրկված զինվորների ծնողների կողքին. Կարին Տոնոյան «Հայի տականքը»․ Վահրամ Սահակյանի նոր ֆիլմը Լարիսա Ալավերդյանն առաջարկում է լրտեսության կասկածով գործ հարուցել Աննա Հակոբյանի նկատմամբ. Տեսանյութ Իրանում ահաբեկչության հետևանքով սպանվել է երկրի Պն ենթակայության ներքո գործող հետազոտական և նորարարական կազմակերպության ղեկավարը Տեսա Փաշինյանը ուղերձը. Եթե իր ուղերձից հետո` Հայաստանում դեռ թեկուզ մեկ միլիմետր նրան աջակցողներ կան, ապա արժանի եք այն ամենին, ինչ տեղի ունեցավ Արցախցի երեխաներին դպրոցի պատին ՌԴ-ին շնորհակալության խոսքով պաստառ փակցնելու համար, ով ինչ վիրավորական արտահայտություն ասես, որ չգրեց, բայց... Անդրանիկ Հարությունյան. Անհասկանալի վիճակ է, արդեն մարդ նստած տեղը գժվում է… Միքայել Համբարձումյան. Միայն արտահերթ ընտրություններով է հնարավոր ձևավորել նոր՝ լեգիտիմ իշխանություն Թուրքերն ակնարկում են՝ 52 միլիարդ դիմաց Զանգեզուրը տվեք մեզ, եթե չհեռացնենք, կտա. Տեսանյութ Հայկ Չոբանյանը հերքել է լուրերը, իբր Տավուշի որոշ գյուղեր անցնում են Ադրբեջանին Նիկոլ Փաշինյանը կմեկնի Մոսկվա Կրեմլ. Պուտինը ինտենսիվ երկխոսության մեջ է Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների հետ Այսուհետ հավաքի որևէ մասնակցի բերման ենթարկելով` ոստիկանը կկատարի հանցագործություն. Արսեն Բաբայան Ամեն ինչ տանում էր նրան, որ շնորհակալ եղեք, որ ձեր երեխաները ողջ են. ծնողները դուրս եկավ վարչապետի հետ հանդիպումից. Տեսանյութ Փաշինյանի տխրահռչակ հեռուստաուղերձը եւս մեկ անգամ ի ցույց դրեց նրա ավարտված քաղաքական ապագան Տավուշի 7 գյուղ նույնպես կհանձնվեն Ադրբեջանին Ոմանք բունկերից բունկեր տեղափոխվելը ներկայացնում են որպես մեծագույն հերոսություն ու մարդկանց վրա մի հատ էլ մուննաթ են գալիս «Իմ քայլը» խմբակցությունը նիստ է հրավիրել Փաշինյանը հոգեկան խանգարումներ ունի, հիվանդ է, չգիտի՝ ինչ է բանակը, ինչ է պատերազմը. Մովսես Հակոբյան Պարտությունից հետո Փաշինյանը փրփուրներից է կախվելու՝ փորձելով իր օգտին դրական բան ստանալ Որ Շուշին սարքել ես Շուշե, դա արդեն գիտենք... բայց Հրայրի գրիչը հանգիստ թող... Ադրբեջանական տեսանյութերում հարազատներին ճանաչած անձանց ՔԿ-ն խնդրում է դիմել իրենց 44 օր չքնած, ձեզ հետ քայլած հպարտ ծնողները ձեզ են սպասում, պարոն վարչապետ. Տեսանյութ Հավաքների ազատության արգելքն այլևս վերացված է Թուրքը հենց նստավ էդտեղ, կսկսի խփել, Զոդը կփակվի, Վարդենիսը, Մարտունին կփակվեն. Սոթքի աշխատակիցներ. Տեսանյութ Խնդիրը Փաշինյանի հեռանալը չէ, խնդիրն այն հարցն է, թե ովքեր են գալու նրանից հետո և ինչ են անելու Խղճում եմ այն մարդուն, ով հանձն կառնի երկիրը նիկոլական ճահճից դուրս բերելու ծանր աշխատանքը. Հարությունյան «Ունենք դառը ճշմարտություն, թուրքը եկել է այստեղ՝ մեր քթի տակ, ու դա չենք կարող թաքցնել». Թագուհի Թովմասյան Արցախի ՄԻՊ-ը չի բացառում հայ գերիների մասնակցությունը Բաքվում կազմակերպվելիք զորահանդեսին Ասում են՝ Կարմիր խաչի ամբողջ անձնակազմը կորոնավիրուս է ընկել». անհետ կորածի հարազատն ահազանգում է Սոթքի հանքը չի շահագործվում. աշխատողները մենակ են մնացել՝ ադրբեջանցիների դեմ, Հայաստանից որեւէ ներկայացուցիչ չկա Եկել են, ասել, որ սա իրենց տարածքն է, իրենց փաստաթղթերով ու GPS-ներով նստել են հանքում․ Սոթքի հանքի աշխատակից. Տեսանյութ Ի՞նչ է կատարվում Սոթքում ու հանքի հարակից տարածքում.Տեսանյութ Շաբաթ օրը՝ ժամը 14.00-ին, Արմեն Գրիգորյանը, Հրանտ Թոխատյանն ու Մհեր Մկրտչյանը կլինեն «Մոսկվա» կինոթատրոնի դիմացի հրապարակում Ուստի, ուզում եմ ասել. Спасибо, Россия! Прости, Арцах! Очнись, Армения! Լուսանկար Հենց հիմա Ստեփանակերտում առաջին դպրոցը վերսկսել է ուսումնական գործընթացը Երկրաշարժ է գրանցվել Թուրքիայի արևելքում Վթարի է ենթարկվել Կոտայքի մարզպետին սպասարկող մեքենան. Տեսանյութ Ասել են՝ տներին ձեռք մի տվեք, մի հատ էլ մաքրեք, որ թուրքերը գան, պատրաստի նստեն. Աղավնոյի բնակիչ. Տեսանյութ Արմեն Սարգսյանը Մոսկվա է այցելել մասնավոր, ընտանեկան հարցերով Ոմանք բունկերից բունկեր տեղափոխվելը ներկայացնում են որպես մեծագույն հերոսություն, ու մարդկանց վրա մի հատ էլ մուննաթ գալիս ՌԴ ԱԳՆ. Քննարկվել են Ղարաբաղում բնականոն կենսագործունեության նպատակով մարդասիրական օգնության տրամադրման հարցեր Մահացել է հայտնի դերասան Զավեն Աբրահամյանը Եթե Լաչինը հանձնվում է, ի՞նչ է սպասվում Բերձոր քաղաքին. Թագուհի Թովմասյան Նրա պահվածքը հասկանալի է, նա հասկանում է, որ եթե պետություն չլինի, չի լինի «հայցվոր», որը կարող է իրեն պատասխանատվության կանչել Ինչո՞ւ ա վարչապետը խոսում պատերազմ հաղթած ու կողքից էլ Նախիջևանը Հայաստանին կպցրած առաջնորդի տոնով Հայաստանի իրավապահ մարմինները լիարժեք տիրապետում են իրավիճակին. Նիկոլ Փաշինյան

Կյանքեր փրկելու մշակույթը (ֆոտոշարք)

1999 թվականից Հայաստանում գործում է «Ոսկրածուծի դոնորների հայկական ռեեստր» բարեգործական կազմակերպությունը, որը միջնորդ է հանդիսանում հիվանդ մարդկանց և դոնորների միջև, որոնք պատրաստ են իրենց արյան ցողունային բջիջները տրամադրելով մարդկային կյանքեր փրկել: Կազմակերպության աշխատանքի արդյունքում Հայաստանում ոսկրածուծի դոնոր դառնալու պատրաստակամություն է հայտնել ավելի քան 30 000 մարդ: «Առողջապահական համակարգ»-ի զրուցակիցը Ոսկրածուծի դոնորների հայկական ռեեստրի բժշկական տնօրեն Միհրան Նազարեթյանն է:


-Պարոն Նազարեթյան, արդեն շուրջ 20 տարի է՝ Հայաստանում գործում է ոսկրածուծի դոնորների հայկական ռեեստրը: Որքանո՞վ է կարևոր նման կազմակերպության գործունեությունը Հայաստանում և աշխարհում:


- Որոշ հիվանդությունների դեպքում հիվանդ մարդիկ դեղորայքային բուժումից ու վիրաբուժական միջամտություններից բացի, կարիք ունեն նաև մարդկանց, ովքեր կարող են տրամադրել որոշակի քանակով արյուն կամ ցողունային բջիջները: Այս դեպքում հարց է առաջանում, թե որքա՞ն է պատրաստակամ մարդը՝ օգնելու մեկ ուրիշ մարդու: Այս խնդիրը շատ խորը էթիկակական, սոցիալական և մշակութային նշանակություն ունի: Մեզ մոտ ինչ -որ մեկին անվարձահատույց ինչ-որ բան տալու գաղափարը , ցավոք, դեռ արմատավորված չէ: Մեր կազմակերպությունը հենց այդ մշակույթն է փորձում ձևավորել և տարածել: Եթե դա ինքնահոսի թողնենք, հետևանքը դաժան է լինելու: Մի օրինակ բերեմ ու ծայրահեղացնենք, որպեսզի ավելի ցայտուն երևա ուրիշների խնդրին անտարբեր մնալու հետևանքը: Ի՞նչ կլիներ, եթե աշխարհում բոլոր մարդիկ հրաժարվեին փոխներարկման համար արյուն կամ ցողունային բջիջներ տրամադրել հիվանդ մարդկանց, որոնք դրա շնորհիվ ապրելու հնարավորություն են ստանում: Ըստ ամենայնի, մարդկությունը մի քանի դար հետ կգնար և անհրաժեշտություն կլիներ փոխներարկման համար արյուն վերցնել արդեն մահացած մարդկանցից… Մեր գործունեությունը դրան է ուղղված՝ որ չհասնենք այն պահին, երբ ստիպված կլինենք մահացած մարդկանցից արյուն կամ ցողունային բջիջներ վերցնել: Մարդիկ պետք է հասկանան, որ մի օր դա կարող է անհրաժեշտ լինել իրենց ընկերոջը, բարեկամին, կամ հենց իրենց, բայց չլինեն դոնորներ, որ պատրաստ կլինեն օգնել: Ի դեպ, կարևոր է, նաև հասկանան, որ արյուն կամ ցողունային բջիջներ տալով՝ իրենք ոչինչ չեն կորցնում: Մարդու օրգանիզմում շրջանառվում է հինգ լիտր արյուն և այն անընդհատ վերականգնվում է:

-Շուրջ 20 տարվա գործունեության ընթացքում ավելի քան 30000 մարդու արյուն եք տիպավորել և գրանցել համակարգում: Ինչպե՞ս եք գտնում մարդկանց, որոնք պատրաստակամություն են հայտնում դոնոր դառնալու:

- Մարդն իր օգանիզմում ունի 100 միլիոնի հասնող ցողունային բջիջներ, որից ամբողջ կյանքում օգտագործվում է 5-10 տոկոսը: Բայց ցողունային բջիջների այդ մեծ պաշարը կարող է փրկել մեկ ուրիշ մարդու կյանք: Այստեղ, սակայն, պետք է մի կարևոր հանգամանք հաշվի առնել: Մարդիկ, արտաքնապես իրար շատ նման լինելով, տարբեր են գենետիկորեն և չեն կարող ընդունել ամեն տեսակի հյուսվածքներ: Ցողունային բջիջները ընդունվում են միայն այն դեպքում, երբ դոնորը և հիվանդը գենետիկորեն նման են: Մեր կազմակերպության առաքելությունն է կազմակերպել կարիք ու տալու պատրաստակամություն ունեցող՝ գենետիկորեն նման մարդկանց հանդիպումը: Ինչպե՞ս է դա կատարվում: Առաջին հերթին՝ առողջ մարդկանցից 2-3 գրամ արյուն վերցնելով՝ հետազոտում, տիպավորում ենք այն և տվյալները ներբեռնում համակարգ: Երբ երկրագնդի որևէ ծայրում գտնվող հիվանդին ցողունային բջիջներ է անհրաժեշտ լինում, տվյալները դրվում են համակարգում: Յուրաքանչյուր երկիր փնտրում է իր բազայում նման գենետիկա ունեցող դոնորների: Եթե մենք գտնում ենք այդ տվյալներին համապատասխանող մարդու, ապա տեղում առանձնացնում ենք ցողունային բջիջները և ուղարկում տվյալ երկիր:

Որքան շատ մարդ գրանցված լինի համակարգում, այնքան կմեծանա համապատասխան դոնոր գտնելու հավանականությունը: Այդ պատճառով, մենք անընդմեջ տեղեկատվական ծրագրեր ենք իրականացնում, տարբեր ոլորտի, տարբեր կազմակերպությունների մարդկանց բացատրում կարևորությունը: Հաճախ ենք լինում մարզերում, Արցախում, բացատրում խնդրի էությունը: Շատ դոնորներ ունենք նաև սփյուռքից: Կարող եմ նշել, որ տարեցտարի մարդկանց գիտակցությունը բարձրանում է, հասկանում են անհրաժեշտությունը և աշխարհի մեծ ընտանիքի մաս կազմելու կարևորությունը: Չէ՞ որ մի օր էլ հնարավոր է իրենց պետք լինի այդ օգնությունը, ու աշխարհի մյուս ծայրում ապրող անծանոթ մեկը դառնա փրկության օղակը:
Ցողունային բջիջներ առանձնացնելու պրոցեդուրան ինչպե՞ս է ընթանում և արդյո՞ք վտանգավոր չէ դոնորի առողջության համար:

-Պետք է ֆիքսել, որ համակարգում գրանցվելը դեռ բոլորովին էլ չի նշանակում, թե ձեզ հնարավորություն կտրվի մարդու կյանք փրկել: Մարդկանցից, ովքեր պատրաստակամություն են հայտնում ոսկրածուծի դոնոր դառնալ, մենք շատ քիչ քանակությամբ արյուն ենք վերցնում և գրանցում տվյալները: Գուցե տարիներ հետո կգտնվի նրա նման գենետիկա ունեցող մեկը, որին անհրաժեշտ կլինեն ցողունային բջիջներ, գուցե և ոչ: Եթե նման անհրաժեշտություն է առաջանում, դոնորը առաջին հերթին լիարժեք հետազոտվում է: Այնուհետև կատարվում է ցողունային բջիջների առանձնացում: Պրոցեդուրան տևում է չորս ժամ, կատարվում է հատուկ սարքավորման միջոցով: Արյունը անցնում է սարքավորման միջով, ցողունային բջիջները աֆերեզվում են, և արյունը կրկին վերադառնում է օրգանիզմ: Դոնորի առողջության համար պրոցեդուրան բացարձակ վտանգավոր չէ: Նշեմ, որ եթե, օրինակ, առողջ մարդը փոխներարկման համար 450 մլ արյուն է տալիս, մի քանի ամիս է անհրաժեշտ, որ նա կրկին կարողանա արյան դոնոր դառնալ: Իսկ ցողունային բջիջներ տալու դեպքում նման սահմանափակում չկա, անգամ կարելի է հաջորդ օրը կրկնել պրոցեդուրան:

-Ո՞ր հիվանդությունների դեպքում է հիմնականում անհրաժեշտ լինում ցողունային բջիջների կիրառումը, և որքա՞ն է բուժման հավանականությունը:

- Հիմնականում արյան հիվանդությունների դեպքում է անհրաժեշտ ցողունային բջիջները կիրառել, չարորակ և ոչ չարորակ քաղցկեղների դեպքում: Չենք կարող խոսել 100 տոկոսանոց արդյունքի մասին, բայց կարող ենք փաստել, որ բավականին լավ արդյունքներ են լինում: Դա կոչվում է հնարավորությունների պատուհան, որտեղից կարող է օգնություն գալ: Բուժման հավանականությունը բարձրանում է շուրջ 80 տոկոսով: Իտալացի մի աղջնակ կար, որին տարիներ առաջ փոխանցվեցին հայ երիտասարդի ցողունային բջիջները, և այսօր մենք նամակներ ենք ստանում իտալական ռեեստրից, որ նա լիովին բուժվել է ու վիճակը շատ լավ է:

-Որ երկրներում ապրող մարդկանց հետ է ավելի հաճախ համընկնում հայ դոնորների գենետիկ պատկերը:

-Մարդկությունը առաջացել է մեկ արմատից, այդ պատճառով, որքան էլ մենք տարբեր լինենք իրարից, գենետիկական պատկերը երբեմն կարող է պատահաբար համընկնել: Չկա հայկական, թուրքական, պարսկական, արաբական կամ այլ ազգերի գեն: Կա հավանականություն, որ մարդկանց մոտ որոշակի գեներ ավելի հաճախ լինեն, քան մյուսների մոտ: Գենետիկական նմանություն ունեցող մարդուն գտնելու հավանականությունը ավելանում է, եթե դոնորը և հիվանդը նույն ազգի են: Ավելի հավանական է նաև, որ մենք նման համատեղելիություն կգտնենք հրեաների, արաբների, պարսիկների համար, քան, ասենք, չինացու:
Հայաստանից շուրջ 30 ոսկրածուծի դոնոր է եղել այս տարիների ընթացքում: Այս տարի մեկ դեպք ենք ունեցել: Հիվանդը Իրանից էր և, մեր տվյալներով, բավականին հաջող ելք է ունեցել բուժումը: Ի դեպ, հիվանդը և դոնորը հետագայում չեն շփվում: Միայն մեկ տարի անց կարելի է փոխանցել տվյալները, եթե նման ցանկություն հայտնի բուժում ստացած հիվանդը:

-Ինչպե՞ս և ի՞նչ հաճախականությամբ եք թարմացնում բազան: Չէ՞ որ տարիների ընթացքում մարդիկ կարող են փոխել հասցեն և հեռախոսահամարը:

-Մարդկանց տվյալները համակակարգում պահվում են մինչև նրանց 60 տարեկան դառնալը: Իսկ հարցաթերթիկը լրացնելիս խնդրում ենք լրացնել նաև մի երրորդ մարդու տվյալներ, որպեսզի անհրաժեշտության դեպքում հնարավոր լինի գտնել դոնորին: Մեր կազմակերպությունը արդեն չորս տարի է՝ զբաղվում է նաև նորածինների պորտալարի ցողունային բջիջների հավաքագրմամբ: Շուրջ հարյուր ծնող են ցանկություն հայտնել, որ իրենց փոքրիկի պորտալարից ծնունդից հետո 20 րոպեի ընթացքում առանձնացվեն ցողունային բջիջները, սառեցվեն և պահպանվեն: Այս դեպքում բջիջները օգտագործվում են միայն տվյալ երեխայի համար, որ տարիքում էլ նման անհրաժեշտություն առաջանա: Բարեբախտաբար, առայժմ այդ ցողունային բջիջները օգտագործելու կարիք չի եղել, երեխաները չեն հիվանդացել:

Yerevaklur.am

Հետևեք մեզ Telegram-ում
Հետևեք մեզ YouTube-ում
Websiite by Sargssyan