Աննա Հակոբյանը արտերկրում էլ է թիկնապահներով ման գալիս, իսկ օրն ավարտել է Միջերկրականի ափին գտնվող ռեստորանում Հրատապ այլընտրանքային ճանապարհ բանակցել-բացել դեպի Ռուսաստան Այդ մարդուն հարց տալ ու ակնկալել իրականության մոտ պատասխան կարող է լինել միայն այն դեպքում, երբ քրեականացված լինի պետական այրի սուտ խոսելը
28
Ադրբեջանը, Թուրքիան և Ղազախստանը ստորագրել են Բաքվի հռչակագիրը. անդրադարձ է արվել այսպես կոչված «Զանգեզուրի միջանցքին» Փաշինյանի ասուլիսը բոյկոտող լրատվամիջոցների թիվը հասավ 51 Մինչ Փաշինյանը «խաղաղության դարաշրջան» է քարոզում, Ադրբեջանի նախագահն հայտարարում է բանակի թվաքանակի մեծացման մասին և սպառնում Հայաստանին Ղարաբաղյան հարցը լուծվել է թուրք-ադրբեջանական դաշինքի կողմից․ Էրդողանի խոսնակ Սոնա Մնացականյանին մահացու վրաերթի ենթարկած Նիկոլ Փաշինյանին ուղեկցող գումարտակի հրամանատարը կմնա ազատության մեջ Zham.am-ը միանում է լրատվամիջոցների ակցիային. հրապարակավ հրաժարվում ենք ձևական հարց ուղղել Փաշինյանին Քեոսայանը խոստացել է գնալ Ղազախստան առանց իշխանությունների թույլտվության, չնայած մուտքի արգելքին ՔՊ պատգամավորի եղբայրն էլ, փոխմարզպետի բարեկամներն էլ ներկա են եղել. Ապարանում բողոքի ցույցի են դուրս եկել սպանության զոհերի և վիրավորների հարազատները․ Տեսանյութ Այս կառավարությունը պետական պարտքը 4 տարում ավելացրել է շուրջ 3 մլրդ դոլարով. Կառլեն Խաչատրյան. Տեսանյութ Էս դավաճաններին պետք ա ուղարկենք գրողի ծոցը․ Իշխան Սաղաթելյան. Տեսանյութ Պատերազմ Արցախում
Փաշինյանը պիտի պաշտոնապես հայտարարեր, որ հանձնում է Բերձորը (Լաչին) և Աղավնոն, որ հայերը հասկանային՝ հանձնում է ՌԴ Դաշնային խորհրդի նախագահի տեղակալը հանդիպել է ՀՀԿ պատվիրակության հետ Աննա Հակոբյանը արտերկրում էլ է թիկնապահներով ման գալիս, իսկ օրն ավարտել է Միջերկրականի ափին գտնվող ռեստորանում Այս տեմպերով Պերֆեկտների հարցերին էլ կպատասխանի Լարսում առաջացած ֆորս-մաժորային իրավիճակը հերթական լրջագույն հարվածն է հայ արտահանողի համար․ Հռիփսիմե Ստամբուլյան Գյուղմթերքի վնասը կարող է չափվել 100-ավոր տոննաներով, հայ մատակարարները կարող են տուգանվել. Ապիկյան Ադրբեջանը, Թուրքիան և Ղազախստանը ստորագրել են Բաքվի հռչակագիրը. անդրադարձ է արվել այսպես կոչված «Զանգեզուրի միջանցքին» Դավիթ Տոնոյանը դատավորից պահանջելու է ինքնաբացարկ հայտնել Ասուլիս ես անում, որ ի՞նչ ասես, ո՞ւմ ասես, երկրի 54 լրատվամիջոց քեզ հարց չունի, մերժում են ու մերժում Զինվորի տան տղաներից Հարությունը նվագում է Վլադիմիր Սպիվակովի համար. Տեսանյութ Ֆուտբոլից հեռու մարդիկ նշանակվել են ղեկավար ու քանդում են ոլորտը հիմնովին. Պողոսյան Ջհանգիրյանի խոսքերը ընդդիմությունը համարում է «իշխանությունը պահելու հանցավոր նպատակի» ապացույց. Տեսանյութ Արարատի մարզի մի շարք բնակավայրերի գազամատակարարումը կդադարեցվի «Մի օր ամենքս էլ հոգնում ենք՝ չհասկացված լինելուց, անլուծելի հարցերի լուծումը փնտրելուց»․ Նազենի Հովհաննիսյան Ուղիղ մեկ տարի անց՝ 1993թ. հունիսի 26-ից 27-ը տեղի ունեցած փայլուն հակահարձակողական գործողության արդյունքում Մարտակերտն ազատագրվեց Եթե վրաերթի ենթարկվածի անունը լիներ Մարիամ Փաշինյան, վարորդը կլինե՞ր ազատության մեջ․ մահացածի հայր Բերձորը (Ավդալար) եղել է ԼՂԻՄ կազմի մեջ՝ Լեռնային Ղարաբաղը Ադրբեջանին բռնակցելու ժամանակ, նրա հանձնումը լուրջ անվտանգային խնդիր կառաջացնի. Արցախի ԱԺ պատգամավոր Թուրքիան, Վրաստանը և Ադրբեջանը համատեղ զորավարժություն են պլանավորում Առաջին անգամ հրապարակվող այս կադրերը պատմում են 1990-ականներին խոշտանգված 16-ամյա հայ տղայի մասին. Տեսանյութ 18+ Հերթական ՔՊ-ական պատգամավորը վայր է դնում մանդատը Այո իմ եղբայրը սպանության օրը եղել է ծեծի միջադեպի վայրում, բայց չի հարցաքննվել. ՔՊ-ական պատգամավոր Մաթևոս Ասատրյան. Տեսանյութ Դավիթ Բաբայանը Մոսկվայում քննարկել է ադրբեջանա-ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հեռանկարները Օրենքի կարգավորումներն ավելի շատ խնդիրներ ստեղծող են, քան խնդիրներ լուծող. Թադևոս Ավետիսյան Թուրքիան եթե ՌԴ–ի դեմ պատժամիջոց սկսի, դա կվնասի հենց Թուրքիային. Էրդողանի խոսնակ Փաշինյանը քավորին, Նազելի Բաղդասարյանին և ևս 18 հոգու գործուղում է Լիոն Միկա Բադալյանի նկատմամբ քրեական հետապնդումը պետք է դադարեցվի. պաշտպաններ Ստեփանակերտում խնջույքի սեղանի շուրջ կրակոցներ արձակած անձը ձերբակալվել է. Արցախի դատախազություն Եթե իմ երկրի ղեկավարը դավաճանություն է արել, դա պետք է պարզվի. սա պարզ գրպանահատման դեպք չէ´. Տեսանյութ Շատունովին տեղափոխած շտապօգնության բժիշկների նկատմամբ քրեական գործ է հարուցվել Մոտեցել են Հայաստանի գոյությունը հարցականի տակ դնելու սահմանին 130 ՏԱՐԻ ԱՆՑ,ԴԱՐՁ Ի ՇՐՋԱՆՍ ՅՈՒՐ Աշոտ Խաչատուրյանցը հրաժարվել է Ռուսաստանի Պրեմիեր լիգայի ղեկավարի պաշտոնից Նամակ ԳԹԿ-ին՝ անհամբեր իր գնահատականին սպասող դիմորդից Ծնողները Փաշինյանի դեմ քրգործ են ուզում հարուցել Մովսես Հակոբյանի հաղորդման հիման վրա,նման քրգործ կա. Հայաստանում կատարվել է կորոնավիրուսի դեմ 1 012 977 պատվաստում Փաշինյանի ասուլիսը բոյկոտող լրատվամիջոցների թիվը հասավ 51 Դատավորներն առաջադրվել են այն կառույցի կողմից, որի հեղինակությունը ոչնչացրած անդամը դեռևս ղեկավար է․ «Հայաստան» խմբակցություն Հրատապ այլընտրանքային ճանապարհ բանակցել-բացել դեպի Ռուսաստան ԵՀ-ի ղեկավարը չի պաշտպանել G20-ի գագաթնաժողովի բոյկոտի գաղափարը դրան Պուտինի մասնակցության դեպքում Պատգամավորը լրագրողների իրավունքների խախտումների մասին զեկույց է ուղարկել միջազգային կազմակերպություններին Լարսի անցակետը ջրհեղեղի պատճառով անժամկետ փակ է. Տեսանյութ Արարատի մարզի մի շարք բնակավայրերի գազամատակարարումը կդադարեցվի Վրաստանը ժամանակավորապես փակում է Ռուսաստանի հետ սահմանը հորդառատ անձրեւների պատճառով. ՌԴ Դադարել ձևացնել և դուրս գալ թաքստոցներից. Վահե Հովհաննիսյան Ապարանի արյունալի միջադեպով վիրավորներից մեկը բավարար վիճակում է, մյուսը՝ ծայրահեղ ծանր Իրանցին փորձել է Հայաստանից թմրամիջոց ուղարկել Ավստրալիա. ԱԱԾ. Տեսանյութ Մինչ Փաշինյանը «խաղաղության դարաշրջան» է քարոզում, Ադրբեջանի նախագահն հայտարարում է բանակի թվաքանակի մեծացման մասին և սպառնում Հայաստանին ԱԺ-ն արտահերթ նստաշրջան է գումարել. Օրակարգում 6 դատավորների ընտրության հարցն է. Տեսանյութ Հանրապետության մի շարք տարածքներում կդադարեցվի ջրամատակարարումը Կփակվի Ազատության պող.-Դ. Անհաղթի փող. տրանսպորտային հանգույցի՝ Կոմիտասի պող.-Ազատության պող. ուղղությունը

Հայաստանի Առաջին Հանրապետության պետական շինարարության առանցքային արդյունքների շուրջ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ԱՌԱՋԻՆ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅԱՆ ՊԵՏԱԿԱՆ ՇԻՆԱՐԱՐՈՒԹՅԱՆ ԱՌԱՆՑՔԱՅԻՆ ԱՐԴՅՈՒՆՔՆԵՐԻ ՇՈՒՐՋ

Հայաստանի Առաջին Հանրապետությունը՝ ձևավորվելով ծանրագույն պայմաններում՝ ընդամենը 12 հազ. քմ տարածքի վրա, շրջապատված թուրք-թաթարական զանգվածով, այնուամենայնիվ, ընդամենը 2 տարվա ընթացքում կարողացավ հաղթահարել սովն ու աղքատությունը՝ միաժամանակ ցուցաբերելով պետական շինարարության բարձր մշակույթ:

1. ՊԱՌԼԱՄԵՆՏԱԿԱՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹԻ ՁԵՎԱՎՈՐՈՒՄ: Անկախության հռչակումից հետո կարևորվեց կենսունակ և գործունյա խորհրդարանի ստեղծումը, որը կներկայացներ երկրի բոլոր քաղաքական ուժերը, ինչպես նաև ազգությունները: Ստեղծվում է Հայաստանի Խորհուրդը, որն ըստ էության նախախորհրդարան էր: Վերջինիս կողմից 1919 թ. կազմակերպվում են խորհրդարանական ընտրությունները, որոնց արդյունքում ձևավորվում է 80 պատգամավորից բաղկացած (այդ թվում՝ 3 անկուսակցական թուրք) օրենսդիրը: Ապագայում նախատեսվում էր նաև ՀՀ Նախագահի ինստիտուտի ձևավորումը:

2. ԲԱՆԱԿԱՇԻՆՈՒԹՅՈՒՆ: Եթե 1918 թ. հայկական դիվիզիայի շարքերում առկա էին 16 հազ. մարդ, ապա 1920 թ. Հայոց բանակի թվաքանակը հասնում էր 40 հազարի (ներառյալ թիկունքը): Ընդունվեց պարտադիր 2-ամյա ծառայության մասին որոշումը: Սկսվեց բանակի հայացումը, ինչի վառ դրսևվորումներից էր հայերենի որպես պետական լեզվի գործածության մեջ դնելու մասին որոշումը, այդ թվում՝ բանակում, որտեղ ծառայում էին մոտ 400 այլազգի (հիմնականում ռուսախոս) սպաներ: Սկսվեց թուրքական բանակից հայ սպաների ժամանումը և ծառայության անցնելը հայրենիքում: Բանակաշինության առանցքային նվաճումներից էր հայկական օդուժի ստեղծումը:

3. ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ԶԱՐԳԱՑՈՒՄ: Միայն 1919 թ. Հայաստանում բացվեցին մի շարք գործարաններ ու արհեստանոցներ՝ կոնյակի, սխախոտի, օճառի, կաշվի, հախճապակու և այլն: Բավական է նշել, որ արդեն 1920 թ. երկրում գործում էին 70 գործարաններ, 280 կոոպերատիվներ: Պետականացվեց Շուստովի լեգենդար գործարանը: Գործարկվեցին Կողբի ու Կաղզվանքի աղահանքերը, իսկ երկրի ընդերքը ուսումնասիրելու համար հատկացվեց 1 մլն ռուբլի:

4. ՍՈՑԻԱԼԱԿԵՆՏՐՈՆ ՏՆՏԵՍՎԱՐՄԱՆ ՄՇԱԿՈՒՅԹ: Սահմանվեց 8-ժամյա աշխատանքային օր, ստեղծվեցին արհեստակացական միություններ:

5. ԿՈՄՈՒՆԻԿԱՑԻՈՆ ԵՆԹԱԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔՆԵՐԻ ԶԱՐԳԱՑՈՒՄ: Երկաթուղու երկարությունը 7 վերստից հասավ 418-ի: Բարելավվեց հանրապետության խճուղիների վիճակը:

6. ՆԱՎԱՏՈՐՄ ՍՏԵՂԾԵԼՈՒ ՓՈՐՁ: Ստեղծվեց Սևանա լճի նավատորմիկը, որն ուղևորների և բեռների փոխադրում էր իրականացնում: Նավատորմը համալրելու նպատակով Հայաստանում շոգենավի շինարարություն նախաձեռնվեց: Այս ամենը նպատակ էր հետապնդում կապել Սևանի բոլոր եզերքները և զարգացնել նավանգացությունը, այդ թվում՝ ռազմական նպատակներով:

7. ՊԵՏԱԿԱՆ ՖԻՍԿԱԼ ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ: Բյուջետային դեֆիցիտի պայմաններում շրջանառության մեջ դրվեց հայկական դրամանիշը, որը տպագրությունն իրականացվեց Լոնդոնում:

8. ՄԱՔՍԱՅԻՆ ԳՈՐԾ: Ֆինանսների նախարարությունը բրիգադներ ձևավորեց, որոնց գործառույթն էր ապրանքաշրջանառության վերահսկողություն իրականացնելը:

9. ՏԵՂԵԿԱՏՎԱԿԱՆ ԵՆԹԱԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔՆԵՐ: 1919 թ. հիմնվեցին Երևանի ռադիոկայանն ու Հայաստանի հեռագրական գործակալությունը:


10. ԿՐԹԱՄՇԱԿՈՒԹԱՅԻՆ ԿՅԱՆՔ: 1920 թ. Երևանում համալսարան հիմնադրվեց: Նախատեսվում էր նաև բացել կոնսերվատորիա, բժշկական ու գյուղատնտեսական բուհեր, Ալեքսանդրապոլում՝ գեղարվեստի ուսումնարան, Կարսում՝ ռազմական գիմնազիա: Երկրում գործում էր 456 դպրոց: Մոկսվայից, Թիֆլիսից, Բաքվից, Պոլսից ու այլ քաղաքներից Հայաստան հրավիրվեցին մշակույթի հայ գործիչներ: Հրատարակվող պարբերականների թիվը հասավ մի քանի տասնյակի, տպարաններինը՝ 7-ի:

Հ.Գ. Ճիշտ է, հաճախ է խոսվում այն մասին, որ 1920 թ. Հայաստանի խորհրդայնացումն ապարդյուն կառավարման ու դիվանագիտական ճկունության բացակայության հետևանք էր: Ակնհայտ է, սակայն, որ ստեղծված իրավիճակում Հայաստանի խորհրդայնացումն այլընտրանք չուներ: Այդպիսինն էր աշխարհաքաղաքական կոնյունկտուրան ու ուժերի դասավորվածությունը: Ու այս առումով, ի հեճուկս որոշ թերուս մասնագետների նեղշահային մոտեցումների, խորհրդային ժամանակաշրջանը ևս պետք է դիտարկել որպես Հայոց պետականության կարևոր ու անբաժան մաս:

Ինչպես գրում էր Ս. Վրացյանը, ՛՛որևէ ուրացումով կամ փաստերի խեղաթյուրումով կարելի չէ հերքել այն փաստը, որ 1920 թ. դեկտեմբերի 2-ին տեղի ունեցավ ոչ թե Հայաստանի նոր պետության ստեղծումը, այլ գոյություն ունեցող հանրապետության վարչաձևի փոփոխություն. ժողովրդավարական անկախ հանրապետության տեղը հաստատվեց խորհրդային անկախ հանրապետություն… Ներկա Խորհրդային Հայաստանը շարունակությունն է Հայաստանի Հանրապետության:

Քաղաքագետ Վահե Դավթյանի ֆեյսբուքյան էջից

Հետևեք մեզ Telegram-ում
Հետևեք մեզ YouTube-ում
Websiite by Sargssyan
Հետևեք մեզ Facebook-ում https://www.facebook.com/ZhamLratvakan