The Washington Post-ի աղբյուրների համաձայն, Թրամփի խորհրդականները զգուշացրել էին որ Իրանին հնարավոր չէ պատերազմում հաղթել

Ամերիկյան պարբերականի վերլուծաբաններ Ջոն Հադսոնը և  Ուորեն Պ. Ստրոբելը Ամերիկյան վերլուծական կենտրոնի գաղտնի զեկույցին հղում անելով՝ նշում  են, որ «Իրանի  իշխանական ռեժիմի տապալման փորձը» ձախողվել է։

Նույնիսկ Իրանի դեմ ԱՄՆ-ի լայնածավալ արշավը քիչ հավանական է, որ տապալի իշխանության հաստատված համակարգը՝ Իսլամական Հանրապետությունը կառավարող ռազմական-հոգևորական դաշինքը։ Սա այն եզրակացությունն է, որին հանգել է ԱՄՆ Ազգային հետախուզական խորհուրդը գաղտնի զեկույցում։ Այսպիսով, այն սառը ջուր լցրեց Դոնալդ Թրամփի վրա, որի վարչակազմը ավելի ու ավելի է խոսում երկարատև ռազմական արշավի մասին, նշում են վերլուծաբանները։

Հաշվետվությունում իշխանափոխության տարբեր սցենարներ են քննարկվել՝ Իրանի ղեկավարության դեմ ուղղված թիրախային հարվածներից մինչև քաղաքական և պետական ​​ինստիտուտների դեմ ավելի լայնածավալ արշավ, հայտնել են տեղեկացված աղբյուրները։

Աղբյուրների խոսքով՝ զեկույցում Իրանի մասնատված ընդդիմության կողմից իշխանությունը զավթելու հավանականությունը գնահատվել  է  շատ ցածր։

Ազգային հետախուզական խորհուրդը (NIC) փորձառու վերլուծաբանների խումբ է, որը պատրաստում է գաղտնի զեկույցներ, որոնք արտացոլում են ԱՄՆ բոլոր 18 հետախուզական գործակալությունների (այդ թվում նաև ԱՄՆ-ի Կենտրոնական հետախուզման կառավարման (ԿՀԿ))  կոլեկտիվ դիրքորոշումը։

Ըստ վերլուծաբանների՝ԱՄՆ հետախուզական գործակալությունների կողմից իրանական ընդդիմության իշխանության գալու կարողության վերաբերյալ կասկածների մասին արդեն իսկ հրապարակվել էին The New York Times-ում, Reuters-ում և The Wall Street Journal-ում: Այնուամենայնիվ, Ազգային հետախուզական խորհրդի դիրքորոշումը և հնարավոր հետևանքների՝ թե՛ սահմանափակ, թե՛ լայնածավալ հարձակողական գործողությունների վերլուծությունը նախկինում չէին հրապարակվել:

Իրանի հարցերով փորձագետ և Բրուքինգսի ինստիտուտի փոխնախագահ Սյուզան Մելոնին կարծում է, որ խորհրդի կանխատեսումը, որ Իրանի պետական ​​ինստիտուտները կդիմանան, հիմնված է Իսլամական Հանրապետության ներկայիս կառավարման համակարգի խորը ըմբռնման վրա։

«Իրանական քաղաքական համակարգի՝ տարիների ընթացքում ձևավորված ինստիտուտների և մեխանիզմների այս գնահատականը հիմնավորված է իրական գիտելիքներով», - ասաց նա։

Զեկույցում կանխատեսված Իրանում իշխանության փոխանցման գործընթացն իսկապես սկսվել է, որը  տեղի է ունենում ԱՄՆ-ի և Իսրայելի կողմից օդից և ծովից լայնածավալ ռմբակոծությունների պայմաններում։

Ըստ վերլուծաբանների, Թրամփը փաստացի անտեսեց այդ խորհուրդները, լսելով բացառապեսո Իսրայելի վարչապետին, որի արդյունքում ԱՄՆ-ն հայտնվել է խորը անորոշության առջև.ինչ անել Իրանի հետ, նշում են վերլուծաբանները:

Նշենք, որ մինչԻրանի նոր առաջնորդի ընտրությունը, Թրամփը հայտարարել էր, թե Խամենեի կրտսերը «անգործունակ» է և «չափազանց թույլ», հավելելով, որ չի ցանկանում իշխանության գլուխ տեսնել այնպիսի առաջնորդների, ովքեր պարզապես  կշարունակեն «վերակառուցել» երկրի միջուկային և հրթիռային ենթակառուցվածքները։

Ի պատասխան Թրամփի, Իրանի խորհրդարանի խոսնակ Մոհամմադ Բաղեր Ղալիբաֆը մերժել է այն միտքը, որ Թրամփը որևէ կերպ կմասնակցի Իրանի հաջորդ առաջնորդի նշանակմանը։

«Իրանի թանկարժեք ճակատագիրը, որը մեզ համար ավելի թանկ է, քան կյանքն ինքնին, կորոշի միայն հպարտ իրանցի ժողովուրդը, այլ ոչ թե Ջեֆրի Էպշտեյնի ավազակախումբը», - գրել է Ղալիբաֆը իր Ֆեյսբուքյան էջում՝ հիշատակելով մահացած սեռական հանցագործին, որը մի քանի տարի ընկերացել էր Թրամփի հետ։

ԱՄՆ ներկա և նախկին պաշտոնյաները դեռևս չեն տեսնում Իրանում լայնածավալ ժողովրդական ապստամբության որևէ նշան, ինչպես նաև՝կառավարության և անվտանգության ուժերի միջև որևէ լուրջ պառակտում, որը կարող է հանգեցնել ռեժիմի փոփոխության: Հունվարին տնտեսության աղետալի վիճակի դեմ բողոքի ցույցերի ժամանակ Իրանի անվտանգության ուժերի կողմից սպանվել էին հազարավոր ցուցարարներ: Միևնույն ժամանակ, Թրամփի խորհուրդը սովորական իրանցիներին սահմանափակվել էր տեղում ապաստան գտնելով մինչև ԱՄՆ-իսրայելական ռմբակոծությունների ավարտը։

Իրանի կրոնական և ռազմական վերնախավը շարունակում է ամուր պահել իշխանությունը, և փորձագետները կարծում են, որ քաղաքական արդյունքի վրա ազդելու Թրամփի կարողությունը խիստ սահմանափակ է։

«Նրանց համար Թրամփին ենթարկվելը նշանակում է դավաճանել իրենց բոլոր համոզմունքներին», - նշել է  Հոլի Դագրեսը, Վաշինգտոնի Մերձավոր Արևելքի քաղաքականության ինստիտուտի ավագ գիտաշխատողը։ «Բարձրագույն հոգևորականությունը լի է գաղափարախոսական մարդկանցով, և նրանց սովորական գործելակերպը ամերիկյան իմպերիալիզմին դիմադրելն է»,- նշել է վերլուծաբանը։

«Իրանում պարզապես չկա որևէ այլ ուժ, որը կարող է մարտահրավեր նետել ռեժիմին և նրա մնացած իշխանությանը», - նշել  է Բրուքինգսի ինստիտուտի վերլուծաբանՄելոնին: «Նույնիսկ եթե այն միշտ չէ, որ հաջողվում է համոզիչ կերպով իր իշխանությունը տարածել արտասահմանում, այն անվիճելի ազդեցություն ունի Իրանի ներսում»,- նշել է նա:

Ինչո՞ւ հենց այս պահին կատարվեց ԱՄՆ-ի հետախուզական կառույցներից այս արտահոսքը,նույնպես կարելի է կռահել:

Ամերիկյան 18 այս կառույցների ներկայացուցիչները,տեսնելով այս պետերազմի անհեռանկար լինելը,չեն ուզում քավության նոխազի դեր կատարել ներկայիս ամերիկյան քաղաքական միջավայրում:

Սակայն դրանից բխում է, որ այս ամենի գլխավոր մեղավորը անձամբ Թրամփն է, որ առավելապես հավատաց Իսրայելի վարչապետին, այլ ոչ թե իր հետախուզական համայնքի խորհուրդներին:

Սա է իրականությունը:

Արտակ Հակոբյան

 Zham.am